Chuyến Công Du Của Tướng Trà
Và Mối Quan Hệ Việt Mỹ
|
Bộ trưởng quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà sẽ bắt đầu chuyến công du Hoa Kỳ từ ngày 8 đến ngày 12 tháng 11. VOA - 30 Oct 2003, 16:15 UTC
|
Bộ trưởng quốc phòng Việt Nam, tướng Phạm Văn Trà, sẽ bắt đầu chuyến công du Hoa Kỳ có tính cách lịch sử từ ngày 8 đến ngày 12 tháng 11.
Theo tin của hãng AFP từ Hà Nội, một tạp chí trên mạng Internet ở địa phuơng cho biết như thế hôm thứ Năm. Đây sẽ là chuyến công du đầu tiên đến thủ đô Hoa Kỳ của một giới chức quân sự cao cấp nhất của quốc gia cộng sản này.
Trong cuộc phỏng vấn với tạp chí Vietnam Net, tướng Trà cho biết ông sẽ làm việc cốt yếu với 3 viên chức của Hoa Kỳ là cố vấn an ninh quốc gia Condoleeza Rice, ngoại trưởng Colin Powell và bộ truởng quốc phòng Donald Rumsfeld.
Đây là chuyến đi đáp lễ chuyến viếng thăm Việt Nam hồi tháng 3 năm 2000 của nguyên bộ truởng quốc phòng Mỹ, ông William Cohen.
Nghị trình thảo luận trong chuyến đi bao gồm vấn đề quân nhân mất tích trong khi thi hành nhiệm vụ, cùng vấn đề tác nhân cam là chất khai quang mà quân đội Mỹ đã sử dụng trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam.
Tướng Trà còn cho biết chính phủ Việt Nam đang cứu xét việc thảo luận với Hoa Kỳ về phuơng thức bảo đảm hoà bình trong khu vực và thế giới. Tuy nhiên, chuyến đi này sẽ không đề cập đến một liên minh quân sự nào hay việc ký kết một hiệp ước quân sự nào cả.
Tuớng Trà cũng cho biết sẽ đi thăm một số đơn vị quân đội tại Hoa Kỳ. Quan hệ song phuơng giữa Việt Nam và Hoa Kỳ đã dần dà cải thiện kể từ sau khi hai nuớc cựu thù thiết lập bang giao năm 1995, và cao điểm là việc ký kết hiệp định thương mại lịch sử hồi tháng 7 năm 2000.
Nay mai, một chiến hạm của Hoa Kỳ sẽ ghé cảng thành phố Hồ Chí Minh, thủ đô cũ của miền nam, tức Saigon, là nơi quân đội Mỹ đã di tản vào ngày 30 tháng 4 năm 1975, kết thúc cuộc chiến tranh.
Tuy nhiên, các thành phần trong chế độ ở Hà Nội vẫn tỏ ra hoài nghi về các ý đồ “đế quốc’ của chính phủ Mỹ, và Việt Nam từng lên tiếng đả kích hành động quân sự của Hoa Kỳ tại Iraq.
Hà Nội và Washington mới đây cũng bầy tỏ sự bất đồng sâu xa về các vấn đề nhân quyền. Tướng Trà nói rằng các vấn đề này có thể sẽ xuất hiện trong các cuộc thảo luận của ông với ông Powell nếu phía Hoa Kỳ nêu lên.
|
Bộ trưởng quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà sẽ đến thủ đô Washington vào Chủ Nhật. VOA - 05 Nov 2003, 15:08 UTC
|
Bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ ông Donald Rumsfeld sẽ tiếp đón bộ trưởng quốc phòng Việt Nam tại Ngũ Giác Đài vào ngày thứ Hai tới.
Bản tin của hãng thông tấn Reuters ghi lại nhận xét của ông Brantly Womack, một giáo sư về môn đối ngoại của trường đại học Virginia cho rằng ý nghĩa tượng trưng hàm chứa trong cuộc gặp gỡ này là việc xóa bỏ hẳn các mối hận thù giữa hai nước.
Theo một viên chức quốc phòng Mỹ, hai vị bộ trưởng quốc phòng dự trù thảo luận về vấn đề an ninh trong khu vực, cuộc chiến toàn cầu chống khủng bố và các quan hệ quân sự trong tương lai.
Tuy nhiên viên chức này không cho biết thêm chi tiết về việc liệu ông Rumsfeld có nêu lên vấn đề thuê các căn cứ quân sự để làm cảng cho các tầu bè của Hoa Kỳ hay không. Nhưng các chuyên gia phân tích tỏ ý không tin là Việt Nam sẵn sàng cho phép một sự hiện diện liên tục của quân đội Mỹ trên lãnh thổ của mình.
Một viên chức Hoa Kỳ cho biết tướng Trà, người đã tham gia trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, sẽ đến thủ đô Washington vào ngày Chủ Nhật và rời Hoa Kỳ vào ngày thứ Tư tuần sau. Một nguồn tin từ phía chính phủ Việt Nam trước đó nói rằng tướng Trà cũng dự tính gặp Ngoại trưởng Colin Powell và cố vấn an ninh quốc gia Condoleeza Rice.
Theo ông Peter Brookes, cựu phó trợ lý bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ đặc trách các vấn đề châu Á Thái Bình Dương, cuộc gặp gỡ này là một dấu hiệu báo cho Trung Quốc thấy là Mỹ có ý định tiếp tục đóng một vai trò trong khu vực đó của thế giới. Ông Brookes cho rằng cuộc gặp gỡ này là một dịp để thắt chặt quan hệ của Hoa Kỳ với giới quân sự Việt Nam, mà cho tới nay mới chỉ hạn chế trong các cuộc viếng thăm ở cấp trung và chương trình tìm kiếm tù binh chiến tranh và quân nhân mất tích.
Một số vấn đề còn tồn tại từ thời chiến tranh Việt Nam có thể sẽ được bàn đến trong lịch trình thảo luận, kể cả công cuộc hợp tác về việc tìm kiếm hài cốt quân nhân Mỹ và ảnh hưởng của tác nhân cam đã được quân lực Hoa Kỳ sử dụng.
Tuần trước tướng Trà tuyên bố ông sẽ không đòi Hoa Kỳ bồi thường cho những người Việt Nam bị các vấn đề sức khỏe vì tác nhân cam, nhưng kêu gọi phía Mỹ nên nhận trách nhiệm đối với những người đã phải gánh chịu những thiệt hại.
|
Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà thăm Hoa Kỳ. VOA - 10 Nov 2003, 15:07 UTC
|
Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà đã rời Hà Nội sáng Chủ Nhật để thực hiện chuyến viếng thăm lịch sử tại Hoa Kỳ, chuyến viếng thăm đầu tiên của một viên chức quân sự hàng đầu của Việt Nam tại Hoa Kỳ kể từ khi cuộc chiến tranh Việt Nam kết thúc 28 năm trước đây.
Theo thông tín viên Ben Rowse của Thông Tấn Xã AFP, ông Trà, tới Hoa Kỳ tối Chủ Nhật, sẽ gặp Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Donald Rumsfeld để mở các cuộc thảo luận nhằm thúc đẩy mối quan hệ quân sự giữa hai nước trước đây là thù nghịch của nhau.
Thông Tín viên Ben Stocking của nhật báo San Jose Mercury News loan tin rằng theo các chuyên viên quân sự, ngoài chuyện thảo luận về công cuộc tìm kiếm tin tức quân nhân Việt Mỹ vẫn còn bị liệt kê là mất tích trong cuộc chiến tranh Việt Nam, về hậu quả của tác nhân màu da cam và các hoạt động tháo gỡ mìn bẫy tại Việt Nam, hai vị Bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ và Việt Nam còn có thể thảo luận về nạn khủng bố và những vấn đề an ninh cấp vùng được quan tâm tới rất nhiều sau những vụ khủng bố tại Hoa Kỳ ngày 11 tháng 9 và tại Bali ở Indonesia hồi năm ngoái.
Tuần trước, ông Trà cho giới truyền thông trong nước biết rằng ông cũng sẽ gặp cố vấn an ninh quốc gia của Tổng Thống Bush là bà Condoleeza Rice và Ngoại trưởng Hoa Kỳ Colin Powell.
Ông Lê Dzũng, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Việt Nam, nói với các thông tín viên tuần trước rằng chuyến viếng thăm của ông Trà nhằm gia tăng sự thông cảm giữa quân đội và nhân dân hai nước, đồng thời phát triển mối quan hệ Việt Mỹ.
Chuyến viếng thăm Washington của Bộ trưởng Quốc phòng Phạm Văn Trà diễn ra trước một chuyến viếng thăm Thành Phố Hồ Chí Minh của một chiến hạm Hoa Kỳ được dự trù diễn ra giữa tháng 11 này.
Đây cũng sẽ là chuyến viếng thăm đầu tiên của một chiến hạm Hoa Kỳ tại Việt Nam kể từ khi cuộc chiến tranh Việt Nam chấm dứt năm 1975. Theo thông tín viên Ben Stocking của nhật báo San José Mercury News, tuy đây chỉ là những hành động đầu tiên trong mối quan hệ quân sự còn non yếu giữa hai nước, song các nhà phân tích quân sự tin rằng Việt Nam và Hoa Kỳ cùng chia xẻ vài quan tâm quan trọng về mặt chiến lược khiến hai nước có thể có những quan hệ mật thiết hơn nữa về sau này.
Tin này nói rằng hai nước cùng quan tâm tới sự kiện phe Hồi giáo quá khích đang bén rễ tại những nước lân cận với Việt Nam có thể gây trở ngại cho tình trạng an ninh và tạo tình trạng bất ổn cho nền kinh tế trong khu vực.
Cả hai nước cũng cùng quan tâm tới việc giữ cân bằng ảnh hưởng của Trung Quốc, một nước láng giềng lớn của Việt Nam ở phía bắc và là một kẻ thù truyền kiếp của Việt Nam.
Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam không bình luận gì về chuyến viếng thăm Hoa Kỳ trong tuần này của Bộ trưởng Quốc phòng Phạm Văn Trà, nhưng trước đây đại sứ Raymond Burghardt đã tuyên bố rằng chuyến viếng thăm của ông Trà tại Hoa Kỳ và chuyến viếng thăm của một chiến hạm Mỹ tại Thành Phố Hồ Chí Minh là những dấu hiệu cho thấy mối quan hệ Việt Mỹ đang được cải thiện.
|
Tướng Trà gặp Donald Rumsfeld BBC - 10 Tháng 11 2003 - Cập nhật 22h13 GMT
|
Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà đã gặp người tương nhiệm Donald Rumsfeld trong ngày làm việc chính thức đầu tiên của chuyến thăm Hoa kỳ trong bốn ngày, từ 9 đến 12 tháng này. Trước đó ông Trà đã gặp ngoại trưởng Colin Powell.
Theo các phân tích gia thì chuyến thăm của ông Trà sang Hoa kỳ mang đầy tính suy tư và biểu tượng.
Lần đầu tiên gần 30 năm sau khi Hoa Kỳ bại trận tại Việt Nam, một bộ trưởng quốc phòng của chính nước đó được đưa vào phòng đại sảnh của Ngũ giác đài.
Tuy nhiên, người tiền nhiệm của ông Rumsfeld là William Cohen đã tới Việt Nam 3 năm trước đây.
Theo quan chức của bộ Quốc phòng Hoa kỳ thì chuyến thăm của ông Phạm Văn Trà là dấu hiệu của tiến bộ trong quan hệ quốc phòng giữa hai nước trong thời gian gần đây.
Tuyên bố của Ngũ giác đài
Sau khi hai bộ trưởng gặp nhau, Ngũ giác đài đã cho công bố một tuyên bố ngắn, trong đó nói rằng Donald Rumsfeld và người tương nhiệm phía Việt Nam đã bàn luận về các vấn đề an ninh khu vực và an ninh toàn cầu.
Cạnh đó họ cũng bàn về cách thức thúc đẩy hợp tác an ninh giữa hai nước.
Theo Ngũ giác đài, ông Donald Rumsfeld đã thừa nhận tầm quan trọng của của việc Việt Nam tiếp tục hợp tác trong việc xác nhận các binh lính Mỹ bị mất tích trong chiến tranh.
Hai phía đã bàn về hợp tác liên quan đến các chủ đề như rà xóa mìn, cứu trợ thiên tai, và trợ giúp y tế.
Tuy nhiên trước cuộc gặp tại Ngũ giác đài, Bộ trưởng quốc phòng Việt Nam đã tới Bộ Ngoại giao Hoa kỳ, mà theo phía Mỹ, thì Hoa kỳ đã nhắc tới chủ đề tự do tôn giáo tại Việt Nam, trong khi Bộ trưởng Việt Nam phản đối nghị quyết của Quốc hội hoa kỳ lên án vi phạm nhân quyền tại VN.
Báo chí quốc tế loan tin như thế nào ?
Tờ Strait Times ở Singapore, nói chuyến công du Mỹ của ông Trà đánh dấu chính thức sự kết thúc những hiềm khích cũ và có thể đưa đến một thời đại hợp tác mới, kể cả liên hệ quân sự.
Nói rằng chuyến công du này là để đáp lễ chuyến đi ba ngày đến Việt Nam vào tháng 3 năm 2000 bởi ông William Cohen, lúc đó là bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ.
Tờ Strait Times dẫn lời giáo sư Carl Thayer của học viện quốc phòng Úc nói là tuy chuyến đi mang ý nghĩa sau cùng đã có hòa bình giữa hai cựu thù, nó cũng là một chuyến đi nặng nội dung vì Việt nam từ nay sẽ bị thêm áp lực phải có thêm những hoạt động quân sự với Hoa Kỳ.
Các hệ thống truyền hình tại Hoa kỳ đều chiếu hình ảnh cuộc gặp gỡ giữa ông Trà với bộ trưởng quốc phòng Donald Rumsfeld. Chiếu đi chiếu lại là cảnh hai ông vui vẻ bắt tay và đi chào hàng quân danh dự.
Theo đài truyền hình NBC thì thứ trưởng Ngoại giao James Kelly đã cho báo chí biết là khi ông Trà gặp gỡ ngắn ngủi ngoại trưởng Colin Powell, ông Powell đã nêu lên quan tâm về giới hạn tự do tôn giáo của chính phủ Việt Nam.
Ông Kelly cũng nói là ông Trà đã tỏ ý không hài lòng với đạo luật hiện đang ra trước quốc hội Mỹ chỉ trích về tự do tôn giáo và có ý gắn viện trợ với nhân quyền.
Ông Kelly đã trả lời: Chúng tôi đã nói cho phía Việt Nam biết rằng nếu chúng tôi thấy có cải thiện thì lúc đó chúng tôi không phải lo về những chuyện đó nữa".
Đó là lời chỉ trích. Nhưng để xoa dịu thì ngay sau đó ông khen ngợi Việt Nam là đã làm rất nhiều trong việc giúp đỡ Hoa kỳ tìm kiếm những người lính Mỹ mất tích trong chiến tranh Việt Nam.
Các báo chí tại Washington nói rằng có lẽ cả hai phía đều muốn tiến hành chuyến thăm một cách không ồn ào. Sẽ không có họp báo chung giữa hai phía.
Tờ New York Times có đăng hình ông Trà và ông Rumsfeld đang bước lên cầu thang trên đường tiến vào phòng họp ở Ngũ giác đài.
Theo tờ báo này thì cuộc viếng thăm có vẻ không được nhắc đến ồn ào có lẽ vì Hoa kỳ không muốn làm ồn về một cuộc chiến mà họ thất bại trong khi đang lâm chiến.
Nhưng theo NBC News thì phía Hoa kỳ nói là chính phía Việt Nam không muốn làm ồn về chuyến đi này.
NBC News tả là cuộc đón tiếp đã không có lễ nghi quân cách. Ông Rumsfeld đã ra đón tận xe hơi, bắt tay, và hai người leo một cầu thang ngắn lên văn phòng giữa khoảng một tiểu đội lính dàn chào, trong khi sân cờ thường là nơi Ngũ Giác Đài dàn chào khách đến thì vắng lặng.
NBC News cũng nhắc lại là hồi xưa ông William Cohen đã được Hà nội đón tiếp tương đối linh đình, với lính dàn chào, duyệt binh và cờ bay phất phới trên các đường phố của Hà Nội.
|
Phóng sự về cuộc biểu tình của cộng đồng người Việt hải ngoại phản đối chuyến viếng thăm Hoa Kỳ của Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam Phạm Văn Trà. VOA - 11 Nov 2003, 16:15 UTC
|
Hai mươi tám năm sau khi cuộc chiến Việt Nam kết thúc, Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam Phạm văn Trà đã thực hiện một cuộc viếng thăm Washington hôm thứ Bảy. Tuy báo chí tại Hoa Kỳ xem đây là một cuộc viếng thăm có tính cách lịch sử và mở ra một giai đoạn mới trong mối bang giao giữa hai nước, nhưng nhiều người trong trong cộng đồng người Việt hải ngoại đã phản đối cuộc viếng thăm này, đồng thời nêu lên tình trạng không có tự do, dân chủ và nhân quyền tại Việt Nam. Thông tín viên Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ Trần Nam ghi nhận một số chi tiết về cuộc biểu tình này như sau.
Cuộc biểu tình đã diễn ra trưa hôm thứ Hai, mùng 10 tháng 11, tức là lúc Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam, Tướng Phạm Văn Trà đang có mặt tại thủ đô Washington trong chuyến viếng thăm Hoa Kỳ. Cộng đồng người Việt hải ngoại tại Washington và vùng phụ cận đã tề tựu tại công viên Ellipse ở phía Nam Tòa Bạch Ốc để phản đối sự có mặt của nhà lãnh đạo quân sự Việt Nam, nhân vật mà ban tổ chức mô tả là người có trách nhiệm trong việc đàn áp tự do dân chủ và nhân quyền tại Việt Nam.
Tại địa điểm biểu tình, những người phản đối đã trương nhiều biểu ngữ và khẩu hiệu cầm tay kêu gọi nhà cầm quyền Cộng Sản Việt Nam chấm dứt sự ngược đãi các nhà lãnh đạo tôn giáo và ngưng đàn áp đồng bào Thượng tại Việt Nam, đồng thời thực hiện tự do dân chủ cho nhân dân trong nước.
Ông Lê Quyền, điều hợp viên của Ủy Ban Đặc Nhiệm chống đàn áp tôn giáo và nhân quyền tại Việt Nam đã cho biết thêm một số chi tiết về cuộc biểu tình:
Cuộc biểu tình hôm nay có 4 mục đích, thứ nhất là bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ chính sách đàn áp nhân quyền, khủng bố tôn giáo và bắt bớ các nhà lãnh đạo đấu tranh dân chủ trong nước mà nhà cầm quyền Cộng Sản Việt Nam đã và đang thực hiện.
Mục đích thứ hai là tố cáo trước công luận quốc tế về tội ác dã man của đảng Cộng sản trong 70 năm qua đối với dân tộc qua việc sát hại đồng bào vô tội từ Nam chí Bắc.
Thứ ba kêu gọi chính phủ Hoa Kỳ và các nước tự do cũng như các tổ chức nhân quyền quốc tế hảy dùng mọi áp lực để buộc nhà cầm quyền Cộng sản Việt Nam từ bỏ chính sách độc tài độc đảng, nhường chỗ cho một nền dân chủ, đi theo trào lưu văn minh của thế giới.
Và thứ tư là biểu dương tinh thần đoàn kết, hợp lực cùng toàn dân trong nước, đặc biệt là kêu gọi lực lượng quân đội nhân dân, ngoài trách nhiệm bảo vệ lãnh thổ và an ninh quốc phòng, quân đội nhân dân hãy lắng nghe và đứng về phía 80 triệu đồng bào trong nước để đáp ứng lại nguyện vọng chung của toàn thể dân tộc Việt Nam là làm sao có được một thể chế dân chủ tự do đến với quê hương Việt Nam thân yêu của chúng ta. Điều đáng chú ý là cộng đồng Việt Nam trong vùng Washington ngoài cuộc biểu tình này, còn gửi một bức thư ngỏ cho Tổng Thống Hoa Kỳ George W. Bush, được đăng tải trên nhật báo Anh ngữ Washington Times số ra ngày 10 tháng 11 để bày tỏ lập trường chống đối chuyến viếng thăm Hoa Kỳ của Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam Phạm văn Trà, trước dư luận quốc tế và Hoa Kỳ, nhất là các giới chức trong các ngành Hành pháp và Lập pháp Hoa Kỳ.
Trong bức thư viết bằng Anh Ngữ này, cộng đồng người Việt hải ngoại đã nhấn mạnh đến sựï hy sinh của khoảng 58 ngàn chiến binh Hoa Kỳ trong cuộc chiến tranh Việt Nam trong hơn 1 thập niên cho lý tưởng tự do và dân chủ, và khoảng 250 ngàn nam nữ quân nhân của Việt Nam Cộng Hòa trước đây đã bỏ mình cho các lý tưởng này của thế giới tự do. thế nhưng 28 năm đã trôi qua kể từ khi chiến tranh kết thúc, ngày nay vẫn chưa có tự do và dân chủ tại Việt Nam.
Ngoài việc đòi hỏi tự do dân chủ và nhân quyền tại Việt Nam, bức thư này nêu lên một điểm ít khi được thấy trước đây trong các cuộc biểu tình phản đối của cộng đồng người Việt hải ngoại, đó là yêu cầu chính quyền Việt Nam phải đối xử công bằng với những người cầm súng chiến đấu trong cuộc chiến, không phân biệt là người ở phía bên nào:
Điểm thứ ba là đòi hỏi nhà cầm quyền cộng sản Việt Nam thực hiện một chính sách công bằng đối với thành phần quân lực Việt Nam Cộng Hòa đã chiến đấu cho lý tưởng tự do, và đặc biệt là đối với thành phần thương phế binh mà họ đã không được đối xử một cách công bằng như họ đã đối xử với cán binh cộng sản trong hàng ngũ trong cuộc chiến tranh trước đây.
Ngoài cuộc biểu tình này ban tổ chức còn cho biết sẽ có những hoạt động khác trong những ngày sắp tới cũng với mục đích nói trên.
Những hoạt động trong những ngày sắp tới là chúng tôi sẽ dùng dưới hình thức Internet, nói cách khác là dùng phương tiện truyền thông để gửi E Mail cho Tổng Thống Bush và các thỉnh nguyện thư cho Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ. Và chúng tôi được biết, tập thể cựu quân nhân trong quân lực Việt Nam Cộng Hòa trong thời gian vừa rồi cũng đã viết một bức thư, nhân danh cựu quân nhân Việt Nam hải ngoại, gửi cho Bộ Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ Donald Rumsfeld, nói lên những thiệt thòi, những bất công đối với các cựu quân nhân của Việt Nam Cộng Hòa trước đây, đặc biệt là đối với các thành phần thương phế binh của Việt Nam Cộng Hòa từng chiến đấu cho chính nghĩa tự do với người bạn đồng minh của mình là Hoa Kỳ.
Trong cuộc biểu tình phản đối này, ngoài sự hiện diện của những người lớn tuổi mà đa số là trải qua những kinh nghiệm cay đáng trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam và sau ngày nước Việt thay ngôi đổi chủ, người ta còn thấy có những người trẻ ra đời sau chiến tranh Việt Nam. Sau đây là ý kiến của cô Châu Ngọc đến từ thành phố New York.
Dạ thưa cháu là đại diện cho tuổi trẻ Việt Nam chống Cộng trên toàn cầu. Cháu thường lên mạng lưới thế giới để nói lên tiếng nói, và nổi lòng thao thức của mình đối với quê hương. Tuy rằng cháu còn nhỏ nhưng mà qua sự dậy dỗ của cha mẹ cùng với lại các chú bác, nên cháu biết được cộng sản tàn ác như thế nào đối với người dân Việt Nam của chúng ta. Thành rằng ngày hôm nay cháu đến đây để là để góp tiếng nói của mình với cộng đồng, và cũng muốn nói cho người Mỹ biết rằng họ không nên hòa hợp hòa giải với Cộng Sản 1 cách dễ dãi như vậy mà phải đòi hỏi phải có tự do nhân quyền cho Việt Nam của chúng ta.
Sau phần phát biểu của các diễn giả, bày tỏ sự phản đối cuộc viếng thăm Hoa Kỳ của Tướng Phạm Văn Trà, và tình trạng không có tự do tôn giáo và dân chủ tại Việt Nam, cuộc biểu tình sau đó đã biến thành cuộc tuần hành dọc theo đại lộ Constitution, gây sự chú ý của nhiều người qua lại trên con đường đông xe cộ trong ngày làm việc đầu tuần. Cuộc biểu tình đã dừng lại trước tòa nhà Executive building gần Tòa Bạch Ốc, nơi mà theo ban tổ chức là sắp có cuộc họp giữa Tướng Phạm văn Trà và Cố Vấn An Ninh Quốc Gia Hoa Kỳ bà Condoleezza Rice.
|
Bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ Donald Rumsfeld tiếp bộ trưởng quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà tại Ngũ Giác Đài. VOA - 11 Nov 2003, 15:04 UTC
|
Hôm thứ Hai, bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ ông Donald Rumsfeld đã tiếp bộ trưởng quốc phòng Việt Nam tướng Phạm văn Trà tại Ngũ Giác Đài.
Một thông cáo của bộ quốc phòng Mỹ công bố sau cuộc hội kiến nói rằng cuộc họp đã nhấn mạnh đến tiến bộ tốt đẹp quan hệ quốc phòng giữa Hoa Kỳ và Việt Nam nói chung. Theo thông cáo này, hai ông đã thảo luận các vấn đề an ninh toàn cầu và khu vực. Phía Mỹ xác nhận tầm quan trọng của sự hợp tác liên tục của Việt Nam trong các nỗ lực kiểm kê nguời Mỹ mất tích trong cuộc chiến.
Phía Việt Nam nhắc lại ý muốn Hoa Kỳ giúp Việt Nam giảm bớt những đau khổ do hậu quả của chất khai quang Tác Nhân Cam mà Hoa Kỳ đã sử dụng trong cuộc chiến và bị cho là gây ra các chứng bệnh ung thư, tiểu đuờng, dị tật lúc mới sinh và nhiều chứng bệnh khác.
Tướng Trà cũng muốn chính phủ của Tổng Thống Bush tích cực hơn trong việc xử lý mìn còn sót lại đã gây tử vong và thương tật cho hàng chục nguời hàng năm.
Hoa Kỳ và Việt Nam đã phát triển các mối quan hệ thuơng mại và đã thảo luận những vấn đề như mối quan ngại của Hoa Kỳ về thành tích nhân quyền của Việt Nam.
Các diễn biến mới nhất trong mối bang giao Việt-Mỹ là một hiệp định hàng không cho phép thực hiện các chuyến bay trực tiếp giữa hai nước, và sắp tới đây, một chiếc tầu của hải quân Mỹ dự tính sẽ ghé bến cảng thành phố Hồ Chí Minh.
|
Mối Quan Hệ Việt Mỹ RA - Monday, 17 November 2003 - Producer: Bảo Vũ
|
Gần 30 năm sau khi cuộc chiến tranh Việt Nam kết thúc và Hoa Kỳ phải nhục nhã tháo chạy khỏi Việt Nam, trong tuần này, một chiến hạm thuộc Hải Quân Hoa Kỳ sẽ cập bến cảng Sài Gòn.
Để biết thêm chi tiết về vấn đề này và về mối quan hệ giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, mời quý vị nghe bài tường thuật của hãng thông tấn AFP:
Phát Ngôn Viên Bộ Ngoại Giao Lê Dũng tuyên bố: “Từ ngày 19 tới ngày 22 tháng 11 năm 2003, tàu hải quân Hoa Kỳ USS Vandegrift sẽ thăm cảng Sài Gòn. Đây là lần đầu tiên một tàu hải quân Hoa Kỳ thăm cảng Việt Nam kể từ năm 1975. Sự kiện này góp phần mở rộng và tăng cường quan hệ nói chung và hợp tác quốc phòng giữa Việt Nam và Hoa Kỳ nói riêng.”
Trong khi đó, viên chức tòa đại sứ Hoa Kỳ chỉ nói rằng các viên chức Việt Nam và Mỹ đang hoạch định cho chuyến viếng thăm có thể diễn ra của một chiến hạm thuộc hải quân Mỹ vào giữa tháng 11.
Chuyến viếng thăm của chiến hạm USS Vandegrift là dấu hiệu rõ ràng cho thấy mối quan hệ giữa Việt Nam và Hoa Kỳ đã tiến triển kể từ khi cuộc chiến kết thúc với 3 triệu người Việt và 58.000 quân nhân Mỹ thiệt mạng.
Trước đây một tuần lễ, Bộ Trưởng Quốc Phòng Phạm Văn Trà đã thăm viếng thủ đô Washington. Đây là chuyến viếng thăm đầu tiên của một bộ trưởng quốc phòng Hà Nội kể từ khi cuộc chiến mà Việt Nam gọi là “Cuộc kháng chiến chống Mỹ” kết thúc.
Washington và Hà Nội thiết lập bang giao hồi năm 1995 và hai năm sau đó, đại sứ Mỹ đầu tiên, ông Pete Peterson, tới Việt Nam.
Tới tháng 12 năm 2001, thỏa thuận mậu dịch song phương được hai nước ký kết.
Công cuộc thương mại và mậu dịch giữa Việt Nam và Hoa Kỳ vẫn phát triển mặc dù vẫn còn những chuyện như: các vấn đề tồn đọng từ thời chiến tranh, chuyện bất đồng liên quan tới vấn đề nhân quyền tại Việt Nam và thậm chí cuộc tranh cãi về giá cả của mặt hàng cá ba sa mà Việt Nam xuất cảng sang Hoa Kỳ.
So với năm 2001, trong năm 2002 mức xuất cảng của Việt Nam sang Mỹ tăng 128 %; trong khi mức xuất cảng của Hoa Kỳ sang Việt Nam tăng 26 %.
Trong 8 tháng đầu năm 2003, công cuộc mậu dịch hai chiều có trị giá tổng cộng lên tới 3 tỷ 400 triệu đô la.
Tuy vậy, mặc dù mối quan hệ giữa hai nước phát triển về phương diện kinh tế; thế nhưng mối quan hệ này phải mất thời gian lâu dài hơn để phát triển trong nhưng lĩnh vực tế nhị, chẳng hạn như quân sự.
Hà Nội vẫn chưa cho phép chiếu một bộ phim nói về chiến tranh Việt Nam và diễn viên Đơn Dương, người thủ vai trong phim “Chúng tôi từng là lính” cùng với tài tử Mel Gibson, đã phải rời quê hương sau khi Hà Nội lên án bộ phim.
Tình trạng bất đồng ý kiến về vấn đề nhân quyền vẫn là điểm gây nhức nhối trong mối quan hệ giữa hai nước.
Hoa Kỳ, trong đó có cả một số nhân vật trước đây từng sống tại miền Nam, vẫn mạnh mẽ lên án chính sách của Việt Nam về vấn đề tôn giáo và về quyền tự do phát biểu.
Cũng giống như Trung Quốc, Việt Nam theo chính sách độc đảng; đồng thời chỉ những tôn giáo nào được Hà Nội cho phép mới được hoạt động mà thôi.
Đại Sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Raymond Burghardt thúc giục hai bên hãy tăng cường tiếp xúc trong những lĩnh vực khác nhau, không chỉ kinh tế mà thôi, để mối quan hệ giữa hai nước thực sự được bình thường hóa.
Trong khi đó, Ngoại Trưởng Nguyễn Dy Niên cũng đồng ý với nhận định vừa đề cập khi ông tuyên bố: “ Chúng tôi muốn có được mối quan hệ bền vững và lâu dài với Hoa Kỳ.”
|
Chiến hạm USS Vandegrift đến Việt Nam BBC - 19 Tháng 11 2003 - Cập nhật 11h43 GMT
|
Chiến hạm Mỹ USS Vandegrift đã vào cảng Sàigòn với cảnh một số người trong số 200 thủy thủ đoàn cầm máy quay video để ghi lại giây phút lịch sử.
Phát biểu trong cuộc họp báo, đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Raymond Burghardt nói rằng: “Hoa Kỳ và Việt Nam chứng tỏ cho thế giới thấy rằng cựu thù nay có thể thành bạn hữu”.
Trong phái đoàn Việt Nam đón tàu ở cảng, trung tá Hải quân Nguyễn Quang Biểu nói rằng: “Đây là một dấu hiệu tốt để thúc đẩy và phát triển quan hệ hai bên giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, đặc biệt là giữa hải quân hai nước”.
Phía Việt Nam đã tổ chức lễ ‘thảm đỏ’ để đón các quân nhân Hoa Kỳ do Tư lệnh Richard Rogers chỉ huy.
Ông Rogers nói: “Tôi nghĩ là thủy thủ đoàn sẽ vui trong chuyến đi từ cửa sông vào cảng, ngắm các cảnh bên sông.”
Chiến hạm USS Vandegrift sẽ đóng ở cảng Sàigòn bốn ngày.
Chuyến thăm của chiến hạm này mang tính biểu tượng cao cho hai quốc gia thù địch trong nhiều thập niên chiến tranh.
Phải mất 10 năm sau cuộc chiến Việt Nam, Hà Nội và Washington mới có hợp tác đầu tiên về việc tìm kiếm quân Mỹ mất tích.
Và 10 năm sau nữa, vào năm 1995, quan hệ ngoại giao hai nước mới được thiết lập. Và đến 2001, hiệp định thương mại hai bên mới được ký kết.
Về chiến hạm đến Việt Nam
Chiến hạm Vandegrift mang tên vị tướng hải quân Alexander A. Vandegrift, người hùng của trận đánh quân Nhật ở Guadalcanal.
Tàu này thuộc hạng Perry class, là tàu khu trục loại nhỏ và bắn hỏa tiễn.
Tàu được xây dựng xong ở Seattle năm 1984 và thực hiện chuyến hải hành đầu tiên năm 1987.
Tàu thuộc Hạm đội Bảy và đóng ở cảng Yokosuka, Nhật Bản.
Tướng Vandegrift sinh năm 1887 ở Charlottesville, Virginia. Ông từng phục vụ trong hải quân Hoa Kỳ và tham gia các trận đánh ở Nicaragua, Mexico và Haiti.
Năm 1942, ông Vandegrift làm tư lệnh sư đoàn hải quân số 1 ở Nam Thái Bình Dương và đã đưa quân Mỹ đổ bộ thành công lên Guadalcanal trong trận chiến với quân Nhật. Ông được huân chương Navy Cross và Medal of Honor.
Lo lắng về Trung Quốc
Theo một báo cáo gần đây của RAND Corporation, một trung tâm nghiên cứu quốc phòng có thế lực tại Mỹ, thì các quốc gia trong khối ASEAN chia sẻ quan ngại của Mỹ về Trung Quốc và muốn thắt chặt quan hệ quân sự với Washington.
Nhìn từ góc cạnh này, quan hệ Việt-Mỹ cho phép Việt Nam trở thành đồng minh ở dạng tiềm năng của Mỹ trong khu vực.
Không phải ngẫu nhiên mà gần đây lại xuất hiện tin đồn không được Washington xác nhận rằng Hoa Kỳ muốn có thể đóng lực lượng thủy quân tại cảng của Việt Nam.
Nhưng mặt khác, một số nhà phân tích cho rằng mỗi nước trong khối ASEAN lại có chiến lược riêng với Trung Quốc.
|
Chuyến thăm của USS Vandegrift là 'sự kiện lịch sử' VnExpress.net - Thứ tư, 19/11/2003, 16:18 GMT+7
|
“Cuộc viếng thăm Việt Nam của tàu USS Vandegrift, cùng chuyến thăm chính thức tới Mỹ của tướng Phạm Văn Trà là hai sự kiện lịch sử, mở ra một trang hoàn toàn mới trong quan hệ hai nước”, ông Raymond F.Burghardt, Đại sứ Mỹ tại Việt Nam nhấn mạnh trong cuộc họp báo trên tàu tại cảng Sài Gòn, chiều nay.
Đúng 12h, mũi tàu USS Vandegrift đã từ từ ló dạng trên bến cảng Sài Gòn và 30 phút sau, dây neo đầu tiên được cột chặt vào cầu tàu. Gần một nửa số thủy thủ đứng dọc thành tàu để nhìn xem quang cảnh thành phố. Nhiều phóng viên trong và ngoài nước đã có mặt để ghi lại những hình ảnh đầu tiên của con tàu.
13h, Đại sứ Raymond Burghardt cùng Trung tá Tư lệnh Richard Rogers, chỉ huy trưởng tàu USS Vandegrift, bước chân xuống cầu cảng. Ông Nguyễn Đức Hùng, trợ lý Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam, cùng đại diện Bộ Tư lệnh hải quân, Bộ Quốc phòng và UBND TP HCM bày tỏ sự vui mừng và chào đón ngài đại sứ cùng chỉ huy trưởng.
Trong cuộc họp báo, Đại sứ Raymond Burghardt phát biểu, đây là một cơ hội và là dấu hiệu tốt trong quá trình đẩy mạnh quan hệ giữa hai nước. Đại sứ cũng cho biết trong tương lai, sẽ có nhiều cuộc trao đổi, những chuyến viếng thăm quân sự cấp cao hơn nữa.
Cái nắng nóng của thành phố phương nam Việt Nam làm mồ hôi chảy ròng ròng trên các khuôn mặt tươi cười của tất cả những người có mặt trên boong tàu. Chỉ huy trưởng, Tư lệnh Richard Rogers cho biết đây là lần đầu tiên ông đến Việt Nam. Ông cũng ngạc nhiên về phong cảnh hai bên đường ngay từ vùng biển Vũng Tàu vào Sài Gòn. Các thủy thủ của ông cũng cùng chung tâm trạng đó. “Sáng nay, họ đã dậy rất sớm và háo hức nhìn ngắm phong cảnh Việt Nam”, ông Richard Rogers nhấn mạnh.
Cũng theo Tư lệnh trưởng, ông rất hân hạnh vì đã nhận lời mời của Chính phủ Việt Nam và vui mừng với sự đón tiếp này. Đây cũng là một trong những hoạt động bình thường của tàu trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Ông cũng hy vọng sẽ có thêm nhiều chiến hạm khác của quân đội Mỹ đến thăm Việt Nam như tàu Vandegrift.
Ngay sau cuộc họp báo, đại diện phía Việt Nam và các phóng viên được tham quan đồng thời nghe giới thiệu chi tiết về các trang thiết bị, cấu tạo của tàu Vandegrift.
Bùi Đương - Thế Tài
|
Trên bến Sàigòn RA - Tuesday, 18 November 2003 - Producer: Trường Giang
|
Kính thưa quý vị, như tin loan báo thì khu trục hạm mang tên Vandergrift của hải quân Hoa Kỳ, chở theo 200 thủy thủ, sẽ cập bến cảng Sàigòn vào ngày mai, thứ Tư, và tầu sẽ lưu lại thành phố bốn ngày, trước khi lại nhổ neo ra khơi.
Hiển nhiên, sự kiện này không chỉ là dịp cho các thủy thủ Mỹ biết đến Sàigòn, một thành phố có thời vang danh "Hòn Ngọc Viễn Đông" mà hơn thế nữa, chuyến viếng thăm còn có ý nghiã hết sức quan trọng trong mối quan hệ Việt - Mỹ.
Trong mục Thời Sự hôm nay, mời quý vị nghe bài tường thuật của phóng viên Didier Lauras thuộc thông tấn xã AFP về sự kiện được coi là có ý nghĩa quan trọng này.
Thưa quý vị, Sàigòn hay ngày nay, còn có tên Thành Phố Hồ Chí Minh, chính là nơi cách đây 28 năm, những quân nhân Mỹ cuối cùng đã tháo chạy nhục nhã, chấm dứt cuộc chiến dằng dai vào ngày 30, tháng Tư, năm 1975, trong đó hơn 58.000 binh sĩ Mỹ và khoảng 3 triệu người Việt đã bỏ mình vì bom đạn.
Điều vừa nói cho thấy, không quan trọng sao được, khi mai đây, sau gần 30 năm vắng bóng, một con tầu của hải quân Mỹ lại cập bến Sàigòn.
Sự kiện này càng có ý nghĩa hơn nữa trong mối bang giao Việt - Mỹ, vì chỉ mới cách đây một tuần, Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam, Phạm Văn Trà đến Washington, mở đầu chuyến viếng thăm Hoa Kỳ trong bốn ngày.
Tin tức không nói gì nhiều về chuyện tướng Trà đi Mỹ, chỉ biết rằng kể từ khi chiến tranh Việt Nam kết thúc đến nay, ông Trà là tướng lãnh cao cấp nhất trong quân đội Việt Nam đặt chân đến thủ đô Hoa Kỳ.
Khi đề cập đến chuyến Mỹ du, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Việt Nam, Lê Dũng cho biết, sự kiện này sẽ góp phần mở rộng và tăng cường mối quan hệ giữa Việt Nam với Hoa Kỳ, nói chung và quan hệ quốc phòng giữa hai nước, nói riêng.
Còn nhớ hồi tháng Chín năm nay, đại sứ Mỹ tại Việt Nam, Raymond Burghardt cho rằng việc tướng Trà viếng Hoa Kỳ và chiến hạm Mỹ đến Sàigòn sẽ là hai sự kiện "quan trọng cho thấy hai nước đều dẹp bỏ quá khứ để cùng hướng nhìn về tương lai". Từ đó đến nay, không thấy tòa đại sứ Mỹ tại Hà Nội đề cập đến chuyện khu trục hạm Vandergrift cập bến Sàigòn ngày mai.
Với trọng tải 4100 tấn, chiến hạm Vandergrift được đặt theo tên Trung Tướng Alexander Vandergrift, tư lệnh lực lượng Hoa Kỳ trong trận tái chiếm quần đảo Solomon tại Thái Bình Dương vào thời Đệ Nhị Thế Chiến, trong đó thủy quân lục chiến Mỹ đã kịch chiến với binh sĩ Nhật trên đảo Guadalcanal.
Lần đầu tiên kể từ năm 1975 đến nay, bóng dáng thủy thủ Mỹ sẽ lại xuất hiện trong các quán bia hay tiệm bán hàng lưu niệm giữa khu buôn bán sầm uất tại Thành Phố Hồ Chí Minh.
Bàn về chuyện này, một chuyên gia về các vấn đề Đông Dương tại Trung Tâm Nghiên Cứu Toàn Cầu Yale, ông Nayan Chanda nhận định rằng, trong bối cảnh các cuộc xung đột tại khu vực, việc chiến hạm Mỹ ghé Việt Nam càng mang nhiều ý nghĩa hơn nữa.
Tuy nhiên, sự kiện này sẽ chẳng có mấy tác dụng đối với nhà nước cộng sản Việt Nam, vì chính quyền Việt Nam mấy năm gần đây, đã mở rộng cửa tiếp đón tầu thuyền của nhiều nước khác đến Sàigòn hay thành phố cảng Hải Phòng ở miền bắc Việt Nam.
Theo Nayan Chanda, nhà nước Việt Nam chỉ xem đây như dịp để bầy tỏ thiện chí hoặc quá lắm, để thu thêm vài đồng đô-la của thủy thủ Mỹ; chứ không gì hơn.
Thực tế cho thấy đối với nhà nước Việt Nam, chiến hạm Vandergrift đến cảng Sàigòn không phải là chuyện quan trọng vì dưới mắt thành phần lãnh đạo Hà Nội, Washington hiện vẫn theo đuổi chính sách ngoại giao của một nước đế quốc trên toàn cầu.
Hơn nữa Việt Nam cũng không muốn làm mất lòng nước láng giềng Trung quốc, tức đồng minh về mặt ý thức hệ; nhưng cũng là kẻ thù trong lịch sử.
Đại Tá Tố Thanh thuộc Học Viện Khoa Học Kỹ Thuật của Bộ Quốc Phòng Việt Nam, cho rằng nhà nước Việt Nam sẽ rất thận trọng, khi tiếp đón chiến hạm Mỹ vì còn phải để tâm đến nước láng giềng hùng mạnh phương bắc.
Nói chung, nếu so với các lần viếng thăm của hải quân nhiều nước khác đến Việt Nam những năm gần đây, Việt Nam sẽ không chú ý mấy chuyện tầu chiến Mỹ đến Sàigòn vào ngày mai.
|
USS Vandegrift ghé thăm cảng Sài Gòn. VOA - 18 Nov 2003, 15:33 UTC
|
Ký giả Tini Tran của hãng thông tấn AP viết một bài dài phân tích ý nghĩa cuộc hành trình của chiếc USS Vandegrift trong tuần này trên sông Sài Gòn. Cô cho rằng chuyến ghé thăm cảng Sài Gòn của chiếc tầu khu trục của hải quân Hoa Kỳ này sẽ có tính cách trọng đại vì lần cuối khi một chiếc tầu của Mỹ nằm trong hải phận Việt Nam, thì hai nước vẫn còn đang giao chiến.
Nó đánh dấu những bước dài mà Hoa Kỳ và Việt Nam đã vượt qua trong 3 thập niên kể từ khi lực lượng Hoa Kỳ rút ra khỏi một cuộc xung đột đã làm thiệt mạng 3 triệu người Việt Nam và 58 ngàn người Mỹ.
Các quan hệ song phương giữa hai nuớc cựu thù đã liên tục mở rộng kể từ khi thiết lập bang giao vào năm 1995. Mậu dịch giữa 2 nước đã nở rộ sau khi thông qua một hiệp định thương mại lịch sử vào năm 2001. Nhưng trong lãnh vực tế nhị về quốc phòng, thì đã không có mấy tiến bộ ngoài công cuộc hợp tác trong việc tìm kiếm người Mỹ mất tích trong thời chiến.
Sự kiện này đang biến chuyển qua cuộc hội kiến của 2 vị bộ trưởng quốc phòng Việt Nam và Hoa Kỳ hồi tuần trước, nhân chuyến viếng thăm Washington lần đầu tiên của một viên chức quân sự cao cấp Việt Nam.
Qua tuần này, thì việc một chiến hạm của Hoa kỳ ghé thăm cảng Việt Nam lại là một dấu hiệu rõ ràng cho thấy 2 nước muốn quên đi cuộc xung đột đẫm máu và đau đớn và bước vào một kỷ nguyên hợp tác mới.
Nhà làm luật và cũng là sử gia Dương Trung Quốc nhận định rằng nếu trước đây, sự hiện diện của các tầu Mỹ phản ánh lòng hiềm khích đối với Việt Nam thì lần này, đó lại là dấu hiệu của tình thân hữu và các quan hệ tốt đẹp hơn.
Các chuyên gia Hoa Kỳ đồng ý là không thể đánh giá thấp cuộc gặp gỡ giữa tướng Phạm văn Trà và ông Donald Rumsfeld cũng như chuyến viếng thăm cảng Saigon của chiếc tầu USS Vandegrift.
Ông James Reckner, giám đốc Trung Tâm Việt Nam tại Texas và cũng đã từng tham chiến tại Việt Nam, nói rằng xét về việc tăng cường quan hệ, thì việc tiếp đón bộ trưởng quốc phòng của một nước cựu thù mang ý nghĩa là Hoa Kỳ đã tiến đuợc một bước rất xa.
|
Chiến hạm Hoa Kỳ USS Vandegrift cặp bến cảng TPHCM. VOA - 19 Nov 2003, 14:58 UTC
|
Các thông tấn xã Reuters, AFP và AP hôm thứ Tư cùng loan tin một chiến hạm Hoa Kỳ đã đi dọc sông Sài Gòn lần đầu tiên kể từ khi cuộc chiến tranh Việt Nam kết thúc gần 30 năm trước đây để cập vào bến cảng của Thành Phố Hồ Chí Minh, đánh dấu một thời đại quan hệ mới giữa hai nước cựu thù.
Chuyến viếng thăm lịch sử của khu trục hạm USS Vandegrift đã diễn ra giữa lúc hai nước đang hành động nhằm cải thiện mối quan hệ song phương, và đánh dấu một nỗ lực mới trong việc thiết lập sự hợp tác về mặt quân sự.
Đại sứ Hoa Kỳ Raymond Burghardt nhân dịp này đã tuyên bố rằng một trong những tín hiệu người ta ghi nhận được trong chuyến viếng thăm của khu trục hạm USS Vandegrift là Hoa Kỳ và Việt Nam đã chứng minh cho thế giới thấy rằng những nước cựu thù có thể trở thành những nước bạn của nhau.
Theo đại sứ Burghardt, quân đội Việt Nam và Hoa Kỳ đang xích lại gần nhau hơn trong một số lãnh vực, trong đó có lãnh vực chống khủng bố, thế nhưng ông cũng nhấn mạnh rằng Hoa Kỳ không tìm cách tái thiết đặt một sự hiện diện quân sự thường trực tại Việt Nam, mà chỉ muốn các tàu của hải quân Hoa Kỳ được thực hiện thêm những chuyến viếng thăm thân hữu tại các cảng của Việt Nam trong tương lai.
Thông tín viên Scott Bobb của Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ cho hay được một tầu tuần của Việt Nam tháp tùng, chiếc khu trục hạm USS Vandegrift, mang quốc kỳ Mỹ và Việt, đã cập bến cảng của Thành Phố Hồ Chí Minh hôm thứ Tư với thủy thủ đoàn gồm khoảng 200 người đứng dọc hai bên sườn tầu.
Phái đoàn Hoa Kỳ, dưới sự hướng dẫn của Trung Tá Tư Lệnh Richard Rogers, chỉ huy trưởng tàu USS Vandegrift, đã bước lên bến và được một phái đoàn Việt Nam dưới sự cầm đầu của ông Nguyễn Đức Hùng, trợ lý Bộ Trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam, nghênh đón.
Chỉ huy trưởng Rogers tỏ vẻ vui mừng về chuyến viếng thăm, đồng thời cho biết thủy thủ đoàn của ông cũng rất thích thú khi được tới Việt Nam. Chuyến viếng thăm 4 ngày của khu trục ham này diễn ra sau chuyến viếng thăm lịch sử tại Hoa Kỳ của Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam Phạm Văn Trà hồi tuần trước.
Nhiều người Việt trong nước đã hoan nghênh chuyến viếng thăm của khu trục hạm USS Vandegrift, cho rằng chuyến viếng thăm này chứng tỏ những vết thương của hai nước cựu thù do cuộc chiến tranh từng gây tử vong cho 58 ngàn người Mỹ và 300 ngàn người Việt tạo ra, cuối cùng đã lành hẳn.
|
Chiến hạm Mỹ cập bến thành phố Hồ Chí Minh RA - Wednesday, 19 November 2003 - Producer: Phạm Liêm
|
Hôm nay Thứ Tư, sau gần ba thập niên tố cáo lẫn nhau, tự xét và hối tiếc, Hoa Kỳ sẽ giở sang một trang sử khi khu trục hạm Mỹ, Vandergrift cập bến cảng thành phố Hồ Chí Minh trong chuyến viếng thăm Việt Nam đầu tiên, từ ngày Cuộc Chiến Tranh Việt Nam chấm dứt.
Chuyến viếng thăm thành phố Hồ Chi Minh, vốn là thủ đô Sài Gòn, dài bốn ngày, diễn ra một tuần lễ sau khi Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam ông Phạm Văn Trà công du Hoa Kỳ.
Đây là lần đầu tiên một nhân vật cao cấp nhất trong quân đội Việt Nam đến Washington, kể từ khi Hoa Kỳ phải tháo chạy nhục nhã khỏi Việt Nam vào ngày 30 tháng Tư năm 1975, khi chính quyền Sài Gòn thân Mỹ sụp đổ.
Cũng nên biết trong cuộc chiến tranh Việt Nam, có hơn 58 ngàn quân nhân Mỹ và khoảng 3 triệu người Việt bị thiệt mạng, và hai nước cựu thù chỉ mới thiết lập bang giao vào năm 1995.
Theo ông Carl Thayer, một chuyên gia thuộc Học Viện Quốc Phòng Úc Úc thì chúng ta nên nhận định chuyến viếng thăm của chiến hạm Vandergrift trong bối cảnh chung của cuộc công du của Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam; đó là với mục đích mở rộng mối quan hệ quân sự giữa hai nước dù với sự dè dặt.
Ông nói thêm: “Không những đây là chuyến cập bến đầu tiên sau Cuộc Chiến Tranh Việt Nam mà còn là dấu hiệu cho thấy Việt Nam sẵn lòng để mối quan hệ quân sự phát triển ở mức độ không gây khó khăn cho đôi bên cũng như các nước láng giềng”.
Lời nhận định này cũng tương tự lời đại sứ Hoa Kỳ ở VN, ông Raymond Burghardt phát biểu hồi tháng Chín. Theo ông, chuyến đi Washington của Bộ Trưởng Quốc Phòng Phạm Văn Trà và chuyến viếng thăm của khu trục hạm là hai sự kiện quan trọng, cho thấy Hoa Kỳ và Việt Nam nay chỉ hướng nhìn về tương lai và dẹp bỏ chuyện quá khứ.
Hôm qua, Thứ Ba, viện lý do an ninh, phát ngôn viên Hải Quân Hoa Kỳ từ chối không tiết lộ bất cứ chi tiết nào về chuyến cập bến của chiến hạm 4 ngàn 100 tấn; nhưng bộ ngoại giao cho biết sẽ mở buổi họp báo trên boong chiến hạm vào hôm nay Thứ Tư.
Trong khi đó có lẽ Hà Nội ngại làm mất lòng Bắc Kinh, dù là đồng minh về ý thức hệ nhưng lại là kẻ thù trong lịch sử, nên cơ quan truyền thông nhà nước chẳng đá động gì nhiều đến việc chiến hạm Mỹ đến viếng Việt Nam.
Mặc dù trong nhiều năm qua, Việt Nam từng mở rộng cửa đón nhận nhiều tàu thuyền nước ngoài cập cảng Hồ Chí Minh ở miền Nam và cảng Hải Phòng ở miền Bắc, nhưng lần viếng thăm này của khu trục hạm Vandergrift mang nhiều ý nghĩa và thiết thực.
Theo ông David Koh thuộc Viện Nghiên Cứu Đông Nam Á ở Xingapo thì chuyến viếng thăm này cho thấy Việt Nam đang học theo đường lối mà các nước Đông Nam Á hiện theo đuổi, tức là Việt Nam sẵn sàng hợp tác không chính thức về mặt quân sự với Hoa Kỳ để đề phòng những bất trắc trong mối bang giao với Trung Quốc, nhưng chỉ ở mức độ không làm cho Bắc Kinh phải lo lắng.
Đại Tá Tố Thanh thuộc viện khoa học kỹ thuật của Bộ Quốc Phòng Việt Nam cho rằng: “So với những lần tàu hải quân nước ngoài đến viếng Việt nam trước đây, lần này sẽ chẳng mấy ai đặc biệt chú ý.”
Dù sao, các nhà phân tích cho biết chuyến cập bến này có thể mang lại nhiều lợi ích cho nhà cầm quyền Việt Nam về mặt chính trị tại Washington.
Vẫn theo ông Thayer: “Từ khi không còn tự cách ly với thế giới, uy thế Việt Nam trong vùng ngày càng mạnh, nhờ vậy Tòa Nhà Trắng có thể nghĩ rằng Việt Nam nay đã có tinh thần hợp tác hơn xưa.”
Thế nhưng việc cả chính phủ lẫn Quốc Hội Mỹ đều thường xuyên chỉ trich thành tích nhân quyền của Việt Nam đã làm Hà Nội bất bình không ít.
Hôm nay, chiến hạm Vandergrift với thủy thủ đoàn gồm hơn 200 người, sẽ cập bến một thành phố mà nay vẫn còn mang vẻ xơ xác và những dấu tích thời chiến tranh xưa. Nhiều dân Sài Gòn hiện đang nôn nóng chờ đón các lính Mỹ.
Anh Nguyễn Hoàng, 33 tuổi, tài xế tắc-xi nói: “Người ta hoan hỉ đón nhận người Mỹ vì họ đi đến đâu cũng đem lại lợi ích kinh tế và trước mắt là đồng đô-la.”
|
Chuyến Tàu Lịch Sử RA - Thursday, 20 November 2003 - Producer: Phạm Liêm
|
Hôm qua, thứ Tư, khu trục hạm Hải Quân Mỹ, Vandergrift với thủy thủ đoàn gồm hơn 200 người đã bỏ neo tại Sài Gòn, vốn là thủ đô nhộn nhịp của miền Nam Việt Nam, nay gọi là thành phố Hồ Chí Minh. Đây là lần đầu tiên chiến hạm Mỹ đến viếng Việt Nam từ khi Cuộc Chiến Tranh Việt Nam chấm dứt cách đây 28 năm.
Chuyến cập bến lịch sử dài bốn ngày, diễn ra một tuần lễ sau khi Bộ Trưởng Quốc Phòng Việt Nam ông Phạm Văn Trà đến Washington để mở rộng mối quan hệ quân sự song phương giữa hai quốc gia cựu thù. Đây là lần đầu tiên một nhân vật cao cấp nhất trong quân đội Việt Nam đến Washington, kể từ khi Hoa Kỳ phải tháo chạy nhục nhã khỏi Việt Nam vào ngày 30 tháng Tư năm 1975, khi chính quyền Sài Gòn thân Mỹ sụp đổ.
Cũng nên biết trong cuộc chiến tranh Việt Nam, có hơn 58 ngàn quân nhân Mỹ và khoảng 3 triệu người Việt bị thiệt mạng.
Việt Nam và Hoa Kỳ thiết lập bang giao vào năm 1995 và 5 năm sau, hai nước ký thỏa ước mậu dịch song phương đầu tiên.
Trưởng Phòng Mậu Dịch Hoa Kỳ tại Hà Nội, ông Adam Sitkoff cho biết: “Quan hệ quân sự là lãnh vực ra vẻ tiến triển chậm, nhưng nhờ có những lần viếng thăm như thế này, quan hệ Việt– Mỹ mới bình thường hóa toàn diện.
Mặc dù trong nhiều năm qua, Việt Nam từng mở rộng cửa đón nhận nhiều tàu thuyền nước ngoài cập cảng Hồ Chí Minh và cảng Hải Phòng ở miền Bắc, nhưng lần viếng thăm này của khu trục hạm Vandergrift mang nhiều ý nghĩa và thiết thực đối với cả hai nước.
Theo ông Carl Thayer, một chuyên gia thuộc Học Viện Quốc Phòng Úc thì Bộ Chỉ Huy Hoa Kỳ ở Thái Bình Dương giữ danh sách các quốc gia và mức độ hợp tác, để tăng cường lợi ích quốc phòng và an ninh của Hoa Kỳ và chuyến cập bến thành phố Hồ Chí Minh của chiến hạm Mỹ lần này cho thấy Việt nam có tinh thần hợp tác hơn xưa.
Theo ông David Koh thuộc Viện Nghiên Cứu Đông Nam Á ở Xingapo nhận định, Hà Nội nay đã chuyển hướng cho phù hợp với đường lối mà các nước Đông Nam Á hiện theo đuổi, tức là Việt Nam sẵn sàng hợp tác không chính thức về mặt quân sự với Hoa Kỳ để đề phòng những bất trắc trong mối bang giao với Trung Quốc, nhưng chỉ ở mức độ không làm cho Bắc Kinh phải lo lắng. Cũng nên biết Việt Nam và Trung Quốc dù là đồng minh về ý thức hệ nhưng lại là kẻ thù trong lịch sử.
Các nhà phân tích cho rằng chuyến cập bến này có thể mang lại cho nhà cầm quyền Việt Nam nhiều lợi ích về mặt chính trị tại Washington.
Thế nhưng các nhà phân tích và ngoại giao đều đồng ý là, dù bang giao Việt-Mỹ có tiến triển về mặt quân sự, nhưng không có nghĩa sẽ san bằng tất cả mọi trắc trở trong quan hệ giữa Hà Nội và Washington.
Đồng thời việc chính phủ và Quốc Hội Mỹ cũng như các tổ chức người Việt lưu vong tại Mỹ thường xuyên chỉ trich thành tích nhân quyền của Việt Nam đã làm Hà Nội bất bình không ít. Mặt khác Việt Nam cũng không mấy tin tưởng vào chính sách ngoại giao của Hoa Kỳ, mà Hà Nội cho rằng có tính cách đế quốc chủ nghĩa.
|
Đại sứ Mỹ nói về quan hệ Mỹ-Việt BBC - 20 Tháng 11 2003 - Cập nhật 17h03 GMT
|
28 năm sau cuộc chiến Việt Nam, lần đầu tiên một chiến hạm Mỹ đã ghé thăm cảng Sài gòn, và theo nhiều người, sự việc này đã báo hiệu một trang mới trong quan hệ giữa hai nước.
Có mặt tại buổi đón tiếp chiến hạm USS Vandegrift, đại sứ Mỹ tại Việt Nam ông Raymond Burghardt đã trả lời một số câu hỏi của báo giới trong và ngoài nước. Đầu tiên ông Burghardt nói về ý nghĩa của chuyến viếng thăm
Tôi cho rằng chuyến thăm của chiến hạm Mỹ xảy ra chỉ một tuần sau chuyến thăm W’ton của Bộ trưởng quốc phòng VN và đó là hai diễn biến có tính chất lịch sử, giúp bình thường hóa quan hệ giữa quân đội của hai nước. Quan hệ Mỹ Việt vẫn còn là mối quan hệ mới mẻ vì hai nước mới chỉ bình thường hóa quan hệ năm 1995, rồi đại sứ đầu tiên của Hoa kỳ chỉ sang Hà nội trong năm 1997
Trả lời câu hỏi của nhà báo về nhận xét chung của ông về mối quan hệ Mỹ-Việt trong thời gian gần đây, và việc hai nước bắt đầu có quan hệ về quân sự, ông Burghardt cho biết
Hoa kỳ bắt đầu cộng tác với quân đội VN và các cơ quan khác của chính phủ VN trong công cuộc tìm kiếm người Mỹ mất tích. Tôi đánh giá công việc này thực hiện tương đối tốt. Sau đó hai nước đã bắt đầu phát triển quan hệ thương mại, và mức độ giao thương cũng phát triển nhanh
Tôi cho rằng đây chính là lúc cần làm cho mối quan hệ hoàn chỉnh hơn bằng cách bình thường hóa bang giao quân sự. Và hôm thứ tư vừa qua chúng ta đã làm công việc này. Tôi cho rằng đây là diễn tiến tích cực cho quân đội hai nước, cho người dân của hai nước
Nhiều người đánh giá rằng chuyến thăm của chiến hạm USS Vandegrift mở đầu cho một giai đoạn hợp tác quân sự giữa Mỹ và Việt, thế nhưng theo ông Burghardt thì quan hệ quân sự giữa hai nước cũng đã có chuyển động, dù không nhiều, trong thời gian vừa qua
Thứ nhất tôi không cho là chuyến thăm này báo hiệu sự mở đầu cho chuyện hợp tác về quân sự. Hợp tác về quân sự giữa VN và Hoa kỳ đã có từ lâu, và diễn ra một cách rất chậm chạp
Như tôi đã nói hợp tác về quân sự đã diễn ra khi hai nước cùng thực hiện công cuộc tìm kiếm người Mỹ mất tích (MIA). Sau đó chúng tôi chuyển sang một vài lĩnh vực khác.
Có một lĩnh vực hợp tác phát triển tương đối tốt là trong lĩnh vực quân y. Có thể nói chuyên gia của hai nước đã làm việc tương đối chặt chẽ. Và Bộ chỉ huy vùng Thái bình dương của Mỹ đã tài trợ cho việc xây dựng một số trạm xá tại miền Trung của Việt nam.
Chúng tôi cũng hợp tác tốt trong chuyện rà xóa bom mìn, hay tìm kiếm bom đạn còn sót lại sau cuộc chiến. Và đã có nhiều sĩ quan VN sang tham dự các khóa học tại Sở chỉ huy vùng Thái bình dương của quân đội Mỹ đặt tại Hawaii.
Trong tương lai, chúng tôi sẽ cùng làm việc với chính phủ VN, để bàn về các bước hợp tác kế tiếp, để xem hình thức nào là phù hợp nhất cho mối quan hệ.
Theo ông Burghardt thì trung tá Richard Rogers chỉ huy tàu USS Vandegrift hy vọng sẽ có thêm nhiều chuyến thăm của tàu Mỹ tới VN.
Ông hy vọng sẽ có thêm trao đổi của các đoàn quân sự cấp cao giữa hai nước, và ông muốn thấy có nhiều đoàn sang thăm nhiều hơn so với thời gian trước đây.
|
Chiến hạm Hoa Kỳ lần đầu tới VN sau 1975 VietMerc - Posted on Thu, Nov. 20, 2003 - Nguyễn Nhật dịch
|
Chiến hạm Hoa Kỳ lần đầu tới VN sau 1975
TP HỒ CHÍ MINH, Việt Nam (AP) - Hôm thứ Tư, một hộ tống hạm trang bị hỏa tiễn có điều khiển của Mỹ đã tiến vào thành phố Hồ Chí Minh, trở thành chiến hạm Hoa Kỳ đầu tiên cập bến nước cộng sản này kể từ cuộc chiến tranh Việt Nam.
Chuyến ghé cảng bốn ngày của chiếc tàu USS Vandegrift diễn ra vào lúc Hoa Kỳ và Việt Nam tăng cường những mối quan hệ kinh tế và ngoại giao.
"Theo tôi, một trong những thông điệp ở đây ngày hôm nay là Hoa Kỳ và Việt Nam đang chứng tỏ với thế giới rằng các cựu thù có thể trở thành bạn," Đại Sứ Hoa Kỳ Raymond Burghardt tuyên bố.
Giới quân sự Hoa Kỳ và Việt Nam đang tiến lại gần nhau hơn trên các lãnh vực như chống khủng bố, ông Burghard nói. Hoa Kỳ không tìm cách tái lập một sự hiện diện quân sự thường trực ở Việt Nam nhưng muốn được quyền lui tới các hải cảng trong nước, ông nói thêm.
Chiếc hộ tống hạm, đi kèm bởi một tàu tuần của Việt Nam, đã đi ngược Sông Sài Gòn với lá cờ đỏ của Việt Nam bay cùng với cờ Hoa Kỳ. Một dãy các thủy thủ trong đồng phục trắng đứng dọc theo lan can tàu, một số cầm các máy quay video và ống nhòm.
Phái đoàn Mỹ, dẫn đầu bởi Trung Tá Hải Quân Richard Rogers, đã từ trên tàu bước xuống một đường thảm đỏ và được đón tiếp bởi một phái đoàn Việt Nam cầm đầu bởi Thứ Trưởng Ngoại Giao Nguyễn Đức Hưng.
Chiếc hộ tống hạm của Hải Quân Hoa Kỳ tới cảng Sài Gòn làm nổi bật những bước tiến khổng lồ mà Việt Nam và Washington thực hiện trong ba thập niên kể từ khi các lực lượng Hoa Kỳ rút khỏi một cuộc xung đột đã làm thiệt mạng 3 triệu người Việt và 58,000 người Mỹ.
Các quan hệ song phương giữa hai nước cựu thù đã mở rộng đều đặn kể từ khi các liên hệ ngoại giao được tái lập năm 1995. Mậu dịch đã nở rộ với việc thông qua một thỏa hiệp có tầm quan trọng lịch sử vào năm 2001.
Nhưng tiến bộ thực sự trong các quan hệ quân sự là cuộc hợp tác tìm kiếm các người Mỹ được liệt kê là mất tích trong cuộc chiến tranh.
Chuyến ghé cảng bốn ngày của chiếc USS Vandegrift vào tuần này là dấu hiệu dễ nhận thấy nhất từ trước tới nay trong các nỗ lực của cả hai nước để tiến vào một kỷ nguyên mới của sự hợp tác.
Quan hệ nồng ấm với Hoa Kỳ cung cấp cho Việt Nam một đối trọng với Trung Quốc
SINGAPORE (Reuters) - Trong suốt một ngàn năm, Việt Nam đã bồn chồn canh chừng nước Trung Quốc láng giềng ở phía bắc. Chỉ mới một vài thập niên nay họ mới phải đối phó với một siêu cường thế giới là Hoa Kỳ.
Làm thế nào để cân bằng hai anh khổng lồ là thách đố hiện giờ đối với quốc gia Đông Nam Á này, là nước có chung một ý thức hệ với Trung Hoa Cộng Sản và cùng mong muốn có một tình hữu nghị chặt chẽ hơn với cường quốc kinh tế Hoa Kỳ.
Kể từ khi Hoa Kỳ và Việt Nam tái lập các quan hệ ngoại giao vào năm 1995, các quan hệ giữa hai nước cựu thù đã bùng nổ.
Hiện giờ hai nước tiến ra khỏi lãnh vực mậu dịch và ngoại giao để bước vào lãnh vực các tiếp xúc quân sự tế nhị hơn.
Bộ Trưởng Quốc Phòng Phạm Văn Trà đã thực hiện một cuộc viếng thăm chưa từng có tới Washington vào tháng này. Vào ngày thứ Tư, chiếc hộ tống hạm USS Vandegrift sẽ ngược sông Sài Gòn trong một chuyến ghé cảng đầu tiên kể từ khi quân đội Hoa Kỳ rút khỏi Việt Nam năm 1975.
Có những điểm mạnh và những điểm yếu trong các quan hệ của Việt Nam với Washington, và với Trung Quốc.
Việt Nam muốn một nước bạn Hoa Kỳ hùng mạnh, những lợi thế về mậu dịch và một đối trọng với Trung Quốc. Họ muốn giữ một vai trò trong một thế giới thế kỷ 21 được tô đậm bởi cuộc chiến chống khủng bố do Hoa Kỳ cầm đầu, trong đó các vấn đề kinh tế thúc đẩy chính sách ngoại giao.
Đối với Trung Quốc, họ muốn thêm mậu dịch và thêm bình đẳng.
Đó là một tín hiệu mạnh, ít ra trước mắt người dânViệt, rằng đã tới lúc phải tiến gần hơn tới một quan hệ hợp tác có căn bản rộng lớn hơn với Hoa Kỳ - như Trung Quốc đã làm bấy lâu nay," theo lời một nhà ngoại giao Tây Phương.
"Thế mạnh vào lúc này là Việt Nam rất mong muốn tăng cường các quan hệ với Hoa Kỳ, đặc biệt về kỹ thuật và đầu tư," theo lời Russell Heng, một chuyên gia về Việt Nam tại Viện Nghiên Cứu Đông Nam Á ở Singapore.
"Hoa Kỳ không còn là một kẻ thù và đó là một điểm mạnh," ông Heng nói. "Nhưng điều bất lợi là dân chủ, sự bồn chồn trước những đòi hỏi của Hoa Kỳ về nhân quyền - sự chia rẽ về ý thức hệ vẫn luôn luôn còn đó. "Đây là một ván bài rất phức tạp giữa quyền lợi và những lo sợ."
|
Quan hệ Việt-Mỹ bước vào giai đoạn mới RA - Monday, 24 November 2003 - Producer: Nguyên Nam
|
Mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và VN từ nhiều năm nay vẫn được ví như một bài toán thật hóc búa bao gồm không biết bao nhiêu ẩn số, và đòi hỏi một sự tính toán thật khéo léo và chính xác thì mới mong lần ra lời giải đáp. Tuy nhiên, vào tuần trước, người ta lại tìm ra được một ẩn số nữa trong bài toán này khi chiến hạm Vandegrift của Hải Quân Hoa Kỳ tiến vào Cảng Sài Gòn.
Để hiểu rõ vấn đề này hơn, mời quí vị theo dõi mục Thời Sự sau đây của Đài Úc Châu qua bài tường thuật của PV Ben Rowse thuộc TTX AFP.
Sự hiện diện của chiến hạm Vandegrift tại Cảng Sài Gòn chẳng những mang nặng ý nghĩa tượng trưng mà còn gói gém cả một chính sách thực tiễn nữa.
Như nhận định của Giám Đốc Điều Hành Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Hà Nội, Adam Sitkoff, đây là một biến chuyển tích cực và là một bằng chứng nữa cho thấy mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và VN ngày càng trở nên ổn định.
Thật ra thì mối quan hệ trên địa hạt quân sự giữa hai nước đã trở nên gần gũi hơn ngay từ đầu tháng này khi Bộ Trưởng Quốc Phòng VN, Phạm văn Trà, đến Washington để thảo luận với Bộ Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ, Donald Rumsfeld.
Đây là lần đầu tiên VN cử bộ trưởng quốc phòng qua Hoa Kỳ kể từ khi Sài Gòn lọt vào tay miền Bắc vào năm 1975.
Sau gần 30 năm, vết thương kia nay đã lành. Thời gian quả là phương thuốc thần hiệu.
Sau khi chiến cuộc VN kết thúc, Washington và Hà Nội không hề bang giao với nhau cho đến mãi năm 1995.
Sau đó, VN và Hoa Kỳ thành hình Hiệp Ước Mậu Dịch, và phải đợi cho đến tháng Mười Hai năm 2001, thì văn kiện vừa kể mới bắt đầu có hiệu lực. Hoa Kỳ nay là quốc gia xuất khẩu quan trọng nhất của VN.
Quan hệ song phương trên địa hạt văn hóa và giáo dục cũng ngày một phát triển.
Ấy thế mà Hoa Kỳ và VN lại chẳng có quan hệ nào trong lãnh vực quân sự ngoài việc hợp tác qua công tác tìm kiếm hài cốt quân nhân Hoa Kỳ còn mất tích trong chiến cuộc VN, cũng như qua chương trình tháo gỡ mìn.
Lý do là vì vết thương lòng vẫn chưa lành hẳn, và Hoa Kỳ và VN vẫn còn ngờ vực lẫn nhau.
Tuy nhiên, cả hai bên nay đều tuyên bố rằng, những biến chuyển trong mấy tuần qua chính là khởi điểm cho một giai đoạn mới.
Hôm thứ Tư tuần trước, Đại sứ Hoa Kỳ tại VN, Raymond Burghardt phát biểu rằng:"Chúng tôi dần dần củng cố mọi mặt để hai nước có một quan hệ toàn diện"
Có lẽ vì sợ TQ phật lòng, nên báo chí cũng như những phương tiện truyền thông khác của nhà nước VN chỉ đề cập sơ sài về chuyện chiến hạm Hoa Kỳ, Vandergrift, bỏ neo tại Sài Gòn.
Tuy nhiên, tờ Quân Đội Nhân Dân lại không ngớt ca ngợi tiến triển mới này.
Trong số phát hành vào hôm Thứ Năm tuần trước, Tờ Quân Đội Nhân Dân nhận định rằng:"Sự kiện chiến hạm Hoa Kỳ ghé thăm TP HCM đã đánh dấu một chặng đường mới trong quan hệ quốc phòng giữa VN và Hoa Kỳ".
Như các nhà phân tích thời cuộc nhận định, VN quyết định đẩy mạnh quan hệ hợp tác quốc phòng với Hoa Kỳ bởi vì Hà Nội nay đã thay đổi chính sách an ninh quốc gia.
Giáo Sư Carl Thayer thuộc Viện Võ Bị Úc Châu là một chuyên gia về mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và VN.
Giáo Sư Carl Thayer nhận xét rằng:"Điểm thứ nhất, trong cương vị là thành viên khối ASEAN, VN đã nhìn ra được những lợi ích do đường lối ngoại giao trên địa hạt quân sự mang lại".
"Điểm thứ hai là, VN nay đang có nguy cơ trở thành quốc gia bị cô lập trong khu vực".
Giáo Sư Carl Thayer giải thích thêm, các quốc gia khác trong khối ASEAN đều đã có quan hệ với Hoa Kỳ về mặt quân sự.
Như lời ông, Washington nay đang cố tăng cường ảnh hưởng trong khu vực.
GS Carl Thayer nói: "Hoa Kỳ hy vọng sẽ có thể ảnh hưởng Hà Nội qua hình thức tiếp xúc giữa hai quân đội, mở đầu bằng những chuyến công du giữa các viên chức cao cấp, kế đến là cho chiến hạm ghé thăm, đi đôi với các khóa giáo dục và đào tạo, và rồi tiến hành những cuộc thao diễn quân sự hỗn hợp."
Thế là một móc xích mới đã được thành hình trong quan hệ giưã VN và Hoa Kỳ. Tuy nhiên, bài toán kia vẫn chưa được giải đáp hoàn toàn.
Theo lời Đại Sứ Hoa Kỳ, Raymond Burghardt, mục tiêu kế tiếp là lực lượng cảnh sát hai bên phải hợp tác với nhau trong công tác bảo vệ luật pháp.
Những biến chuyển trong mấy tuần qua có thể là khởi điểm cho một giai đoạn mới trong quan hệ Việt Mỹ. Thế nhưng chẳng mấy ai dám nghĩ rằng, mọi sự sẽ tiến triển tốt đẹp từ đây trở đi.
|
Một chuyến đi chuyển tiếp RFA - 2003-11-24 - Ðông Văn
|
Tướng Pham Văn Trà, bộ trưởng quốc phòng của chính quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa, sau mấy ngày chính thức viếng thăm nước Mỹ, đã trở về Hà Nội. Đã có nhiều ý kiến khác nhau về ý nghĩa của chuyến đi này. Không phải vì cá nhân người đi thăm mà vì giá trị tượng trưng của chuyến đi thăm, đánh dấu một khúc quanh ngoại giao của hai cựu thù.
Vào thời điểm những năm trước thập niên 90, không ai có thể tin rằng một cuộc viếng thăm như vậy có thể quan niệm được huống hồ còn thực hiện. Tất nhiên quan hệ ngoại giao giữa hai quốc gia, mới ngày nào còn thù nghịch không đội trời chung, nay đã thay đổi một cáchhiển nhiên. Nhưng thay đổi tới mức nào và chuyến đi thăm vừa qua của tướng Trà có soi sáng thêm cho điểm này không ?
Những lời bàn về ý nghĩa của chuyến viếng thăm nước Mỹ của Đại tướng Phạm Văn Trà, Bộ trưởng quốc phòng Việt Nam, khá nhiều trước khi nhân vật này lên đường, đã chỉ còn thưa thớt sau khi đương sự trở về nước. Điều này không có nghĩa là ông Trà “di không lại về không”. Nếu chỉ muốn hay nếu biết trước sẽ không gặt hái được kết quả nào khác hơn kết quả âm như thế, thì tướng Trà đã không dại gì mà dấn thân. Nói cách khác, chuyến công du Hoa Thịnh Đống đầu tháng 11 của ông phải mang lại cho chính quyền chủ nghĩa xã hội tại chức ở Việt Nam những gì chính quyền này muốn. Có điều người ngoài cuộc khó mà biết đích xác đó là những gì và cho đến nay chẳng ai dám quyết đoán, chỉ phỏng đoán thôi.
Trước hết, thói đời, muốn tìm kiếm thì phải mất công xê dịch. Nói rằng để đáp lễ bộ trưởng quốc phòng Mỹ Cohen mấy năm trước đã tới Hà Nội thì cũng không sai nhưng chưa đủ. Trò thù tạc rất thông thường thường trên địa hạt ngoại giao, nhưng cần phải đúng thời điểm. Ông Cohen là thành viên của chính quyền Nixon, nay đã được thay thế bằng chính quyền G.W.Bush. Việc mời trả nhau đã chẳng còn bức thiết nữa. Nếu giữa hai chính quyền Việt và Mỹ hiện nay không có nhu cầu phải bàn tính cùng làm chung một số công việc nào đó thì lúc này đón tiếp tướng Trà không phải là một ưu tiên hàng đầu của lầu năm góc, khiến ông Rumsfield phải cho trải thảm đỏ đón tiếp người đồng sự đất Thăng Long. Thế nghĩa là cả hai bên đều có lý do khác hơn thù tạc ngoại giao để gặp nhau.
Nhưng gặp nhau để làm gì? Dường như cả hai bên đều không muốn những người ngoài cuộc biết rõ điều này. Vì vậy mà họ đã sắp xếp, úp úp mở mở, để vừa cho thấy, lại vừa che dấu. Tướng Trà, trước khi công du, đã được chính thức phỏng vấn, để có dịp loan báo về chuyến đi của mình chẳng có gì đặc biệt khiến cho báo giới phải chen lấn săn tin, nếu không hẳn là ông muốn nói phải lên đường vì câu chuyện chất da cam đã cũ mèm. Phía Hoa Thịnh Đốn cũng vậy, điều quan tâm quá nhàm chán tìm người mất tích vẫn được đặt lên hàng đầu. Tất nhiên cũng còn phải có thêm vấn đề chống khủng bố là vấn đề thời sự không thể thiếu cùng với nhân quyền cũng là vấn đề không dễ gì bỏ qua, hai bên phải ghi cho đủ lệ. Người trong cuộc nói vậy để mọi người ngoài cuộc biết vậy. Nhưng không thể dẹp hết sự tò mò của dư luận.
Người ta tự hỏi đằng sau bề ngoài quá cũ đó tất phải có điều gì mới mà cả hai bên đều không muốn tiết lộ. Có hai luồng dư luận trái ngược nhau đã tìm hiểu về điều này. Một đằng khẳng định rằng, trước sức ép ngày càng tăng của Trung Quốc mà ý đồ bá quyền vùng đã lộ rõ, Việt Nam đang đi tìm một chỗ dựa mới, là siêu cường Hoa Kỳ mà ưu thế về vũ khí trong hiện tình có thể coi như tuyệt đối. Nhận định này hàm nghĩa rằng Việt Nam đã dứt khoát lấy thái độ chống Trung Quốc và cầu thân với Mỹ. Đằng khác, có người lại nghĩ rằng Việt Nam chưa có sự lựa chọn bạn thù rõ rệt đối với Trung Quốc cũng như đối với Mỹ. Việt Nam vẫn tiếp tục trò đi dây giữa hai thế lực này. Cho đến khi nào bắt buộc phải dẹp bỏ nó. Giả thuyết nào cũng có cơ sở để đáng tin cậy. Nhưng giả thuyết không phải là sự thật và sự thật có thể đã được phản ánh không đầy đủ ở mỗi giả thuyết.
Chính quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa nay đã lạc vào một trận đồ mới, trong đó nó không còn thấy bóng dáng của những cựu đồng minh quốc tế ruột thịt thời chiến tranh lạnh nữa. Nước đàn anh cũ, ở ngay sát nách, tuy bề ngoài còn giữ mối giao hảo khăng khít môi răng, nhưng bề trong nước đàn em không khỏi không đề phòng một bài học thứ hai loại bài học thứ nhất cuối thập niên 70. Lâm sự, Việt Nam xã hội chủ nghĩa khó còn có thể nhờ cậy người anh cả Liên Xô như trước để mong thoát hiểm. Chỉ còn kẻ thù cũ, nay đã trở thành người bạn mới, là nước Mỹ, với hai quan hệ đã thiết lập và ổn định, bắt đầu bằng ngoại giao hậu tiếp kinh tế. Phải bước thêm một bước nữa để đi vào lãnh vực quân sự, công việc này nằm trong diện công tác của một quân nhân cấp cao như tướng Phạm Văn Trà.
Cũng là điều dễ hiểu nếu chuyện quân cơ hai bên chỉ suy tính ở chốn tham mưu mà không đem ra bộc bạch nơi giữa chợ. Đằng sau những cuộc hội đàm tất đã phải có những điều giao ước, lúc này hãy còn là mật ước, sẽ được thực hiện đúng thời cơ. Như vậy nên hiểu chuyến đi của tướng Trà đến lầu năm góc của nước Mỹ chỉ có thể là bắc một nhịp cầu chuyển tiếp giữa hai nước cựu thù mà thời thế đã xích gần lại nhau hơn bao giờ hết. Tương lai sẽ cho thấy hai nước này sẽ đi xa tới đâu./.