Ngày 27-12-2003, 20 nhà phản kháng ở trong nước đã can đảm khởi xướng và cùng ký tên chung trong bản "Tuyên Bố Về Hiệp Ðịnh Biên Giới Việt - Trung", đánh dấu một năm ngày Cộng Sản Việt Nam (CSVN) cắm cột mốc biên giới Việt - Trung đầu tiên, 27/12/2001 - 27/12/2002. Hành động phối hợp tranh đấu chung này của 20 nhà phản kháng, với sự ủng hộ và nối kết của các lực lượng dân chủ tại hải ngoại, đã là điều đáng ngưỡng phục đối với người Việt khắp nơi và chính giới ngoại quốc nói chung, nhưng nội dung của bản Tuyên Bố chung này còn mang nhiều ý nghĩa quan trọng khác, trong thời điểm hiện nay và đối với tương lai của tiến trình dân chủ hóa đất nước.

Mở đầu bản Tuyên Bố, các nhà phản kháng trong nước đã mạnh dạn xác quyết : "Chúng tôi, những công dân Việt Nam trong nước và ngoài nước ký tên dưới đây, sử dụng quyền làm chủ đất nước của mình, tuyên bố phản đối Hiệp định biên giới Việt - Trung đã được ký kết một cách mờ ám với Trung Quốc vào tháng 12.1999" .

Như vậy cũng để thấy rằng, vấn đề CSVN dâng hiến đất đai cho Trung Cộng đã được các lực lượng dân chủ trong và ngoài cùng thống nhất xác nhận là chính xác, có thật và cùng đồng thanh phản đối Hiệp Ðịnh này. Nhưng những suy nghĩ đó không chỉ giới hạn ở việc lên tiếng suông, ngược lại 20 nhà phản kháng trong nước cùng với đồng bào người Việt hải ngoại đã ra yêu cầu đối với lãnh đạo Ðảng và Nhà nước CSVN :

Thứ Nhất : Phải công bố nội dung Hiệp định trên báo chí cho toàn dân biết.

Ðây có thể nói là một yêu sách quan trọng, làm nền tảng cho những đòi hỏi tiếp theo. Lý do đơn giản là vì, chỉ khi nào người dân biết đến và hiểu được căn bản nội dung của Hiệp Ðịnh, thì họ thấy mới được những mất mát và thiệt hại do Hiệp Ðịnh gây ra. Còn nếu nhà nước CSVN tiếp tục giấu giếm, lập lờ về nội dung của Hiệp Ðịnh nhằm che mắt dư luận quần chúng, thì toàn dân VN vẫn cứ bị sống mãi trong "Ðêm Giữa Ban Ngày" , như tựa đề một cuốn sách của nhà văn phản kháng Vũ Thư Hiên, hiện đang tỵ nạn chính trị tại hải ngoại.

Thứ Hai : Hiệp định biên giới phải được giải trình với Quốc hội. Nếu để mất đất thì Quốc hội có quyền bãi bỏ các điều ước quốc tế đã ký kết. (Hiến pháp. Mục 13. Ðiều 84, về nhiệm vụ và quyền hạn của Quốc hội).

Ðưa yêu sách buộc Ðảng CSVN phải giải trình với Quốc Hội cũng là phương cách cột trách nhiệm ký Hiệp Ðịnh của Ðảng với trách nhiệm của Quốc Hội lại thành một.

Cả hai cơ chế này có mối quan hệ hữu cơ và nằm chung trong hệ thống quyền lực của Ðảng CSVN cho nên bất cứ việc gì chính phủ ra quyết định thì Quốc Hội phải có chung trách nhiệm. Và dẫu biết rằng Quốc Hội CSVN lâu nay vẫn chỉ là một quốc hội bù nhìn, không hơn không kém, nhưng đến lúc này khi chủ quyền và lãnh thổ của đất nước bị mất trắng như vậy, việc lên tiếng cảnh báo về trách nhiệm trước lịch sử của Quốc Hội CSVN là điều cần làm và là dấu ấn lịch sử để muôn đời về sau, con dân VN đều nhớ đến quyết định : hoặc là bán nước hoặc là vì dân thật sự của Quốc Hội CSVN khóa XI hiện nay !

Thứ Ba : Ðề nghị Quốc hội khóa XI ra quyết định trưng cầu ý dân về Hiệp định biên giới với Trung Quốc. (Hiến pháp. Mục 13. Ðiều 84, về nhiệm vụ và quyền hạn của Quốc hội).

Khi người dân biết đến nội dung của Hiệp Ðịnh và khi Quốc Hội CSVN thảo luận chi tiết về những lợi hại trong Hiệp Ðịnh, thì việc trưng cầu dân ý về Hiệp Ðịnh cũng cần được nằm trong những chọn lựa quan trọng và cần thiết mà Quốc Hội CSVN phải cân nhắc, đặt quyền lợi của toàn dân, của đất nước lên trên quyền lợi của chính đảng CSVN. Hơn nữa, việc trưng cầu dân ý đối với một vấn đề trọng đại như vậy là hoàn toàn hợp lý trên căn bản luật pháp và hợp lòng dân trên căn bản đạo đức trị dân của những kẻ cầm quyền. Ðây là một thách thức không chỉ về trách nhiệm và quyền hạn của Quốc Hội CSVN mà còn về lương tâm của những người tự mang danh cho mình là đại diện cho dân.

Thứ Tư : Chấm dứt ngay việc đàn áp, bắt bớ, xét xử những người lên tiếng phản đối Hiệp định biên giới Việt - Trung.

Ðồng thời với việc tiến hành 3 yêu sách vừa kể trên, chính quyền CSVN cần phải bị đặt dưới áp lực chấm dứt ngay lập tức và vô điều kiện những hành động đàn áp, bắt bớ, giam cầm những người dân lên tiếng phản đối Hiệp Ðịnh và những nhà tranh đấu cho dân chủ trong nước nói chung, đặc biệt là những vị hiện đang bị giam giữ, chưa bị truy tố ra tòa hay những vị đã bị tuyên án một cách nặng nề và bất công.

Ðiển hình là vấn đề đàn áp chính trị tại VN đang ngày càng gia tăng trầm trọng, với bầu không khí đe dọa bao trùm từ Bắc chí Nam. Xin liệt kê những chứng minh sau đây :

- Ngày 8-11-2002, anh Lê Chí Quang, một luật sư trẻ, bị bản án 4 năm tù và 3 năm quản chế vì tội viết bài nói lên mối nguy của Trung Cộng đối với đất nước, và mặc dầu anh hiện đang bị bệnh thận nặng ngay trong nhà tù.

- Ngày 20-12-2002, anh Nguyễn Khắc Toàn bị kết án 12 năm tù chỉ vì anh đã cố gắng giúp đỡ bà con trong cuộc đấu tranh, khiếu kiện về đất đai của giới nông dân.

- Ngày 28-12-2002, ông Phạm Quế Dương bị công an chận bắt tại Sài Gòn. Ngày 29-12-2002, ông Trần Khuê ở Sài Gòn bị bắt. Hai ông Phạm Quế Dương và Trần Khuê đã đứng ra thành lập "Hội Nhân Dân Việt Nam Chống Tham Nhũng" và là hai người phát ngôn của nhóm dân chủ hiện nay tại Việt Nam.

- Ngày 22-1-2003, ông Trần Dũng Tiến, một cựu đảng viên của đảng CSVN, đã bị công an bắt giữ tại Hà Nội và cho đến hôm nay thân nhân của ông không biết ông đang bị giam giữ ở đâu. Vụ bắt bớ này xảy ra ngay sau khi ông Tiến viết bài phản đối việc bắt giữ hai ông Phạm Quế Dương và Trần Khuê.

Ngoài ra, 3 người cháu của linh mục Nguyễn Văn Lý là cô Nguyễn Thị Hoa, anh Nguyễn Trực Cường và anh Nguyễn Vũ Việt sắp bị đưa ra tòa với tội danh bị gán cho là "gián điệp"  ; hai anh Nguyễn Vũ Bình và Phạm Hồng Sơn đã bị chính quyền CSVN bắt giam từ nhiều tháng qua và đang đứng trước đe dọa bị kết án nặng nề trong thời gian tới.

Làm Gì Ðể Phát Huy Nhân Quyền Và Dân Chủ Tại Việt Nam Trong Thời Ðiểm Hiện Nay ?

1. Tiến Hành Công Tác Vận Ðộng Quy Mô Và Lâu Dài Ðể Xin Chữ Ký Của Toàn Dân, Trong Và Ngoài Nước, Nhằm Ủng Hộ Bản Tuyên Bố.

Mục tiêu chính yếu trước mắt của công tác là tạo sự chú ý và quan tâm của dư luận quần chúng trong nước về Hiệp Ðịnh Biên Giới Việt-Trung. Bằng nhiều phương tiện thông tin khác nhau, kể cả việc truyền miệng, tâm tình chia sẻ, cộng đồng người Việt hải ngoại đóng một vai trò quan trọng trong việc chuyển tải thông tin, vận động xin chữ ký trực tiếp với đồng bào trong nước.

Mục tiêu kế đến và lâu dài hơn là tạo ra một cuộc thảo luận nghiêm túc và tích cực trong quần chúng quốc nội và giữa đồng bào quốc nội với hải ngoại về những lợi hại do Hiệp Ðịnh gây ra. Và với thật nhiều chữ ký của đồng bào khắp nơi, đặc biệt là trong nước, thì một cách gián tiếp hay trực tiếp, đồng bào sẽ biết đến và hiểu được ít nhiều về Hiệp Ðịnh. Từ đó người dân trong nước mới ý thức rõ hơn về mức độ quan trọng của Hiệp Ðịnh cùng những thiệt hại do Hiệp Ðịnh gây ra. Dần dà, họ sẽ mạnh dạn hơn trong việc thảo luận, bàn bạc công khai về đề tài mất đất mất biển này. Và đến một thời điểm nào đó, họ sẽ lên tiếng mạnh mẽ hơn để đòi hỏi Quốc Hội, Nhà Nước CSVN phải hủy bỏ Hiệp Ðịnh và đồng thời đưa ra quyết định trưng cầu dân ý về Hiệp Ðịnh này. Do đó, nỗ lực vận động xin chữ ký của toàn dân nhằm ủng hộ bản "Tuyên Bố Về Hiệp Ðịnh Biên Giới Việt-Trung" cũng là công tác đấu tranh mang tính chiến lược trong 4 điểm sau đây :

a) tạo sự chú ý và quan tâm (awareness) của dư luận quần chúng trong nước về Hiệp Ðịnh Biên Giới Việt-Trung ;

b) giới thiệu và xiển dương (sending a message) với đồng bào trong nước về gương tranh đấu dũng cảm của 20 nhà phản kháng quốc nội (đã giúp khởi xướng bản Tuyên Bố) ;

c) đưa ra một vấn đề quan trọng mang tầm vóc quốc gia (presenting a national issue for debate) để toàn dân cùng quan tâm bàn thảo và chia sẻ ý kiến ;

d) đặt áp lực chính trị (political pressure) buộc chính quyền CSVN thực thi 4 yêu sách chính đáng đã được nêu ra trong bản Tuyên Bố. Ðây là tiến trình gia tăng "áp lực quần chúng" từ hạ tầng cơ sở quần chúng đi lên (grassroot mobilization), nhằm đưa đến bối cảnh sinh hoạt đa nguyên tại Việt Nam. Và đặc biệt, khi người dân đã ý thức được nhu cầu chống lại Hiệp Ðịnh Biên Giới Việt-Trung thì cũng là lúc họ ý thức được kẻ thù trước mặt họ không ai khác hơn là những đảng viên cộng sản, những tên lãnh đạo, đã đồng lòng với kẻ thù Trung Cộng ký chung vào Hiệp Ðịnh ! Nhưng đến lúc đó thì không khí tranh đấu quần chúng có thể đã gần như "sôi sục" , kéo theo sự ồn ào, bất ổn trong dư luận quần chúng ; và tất nhiên đây là những cơ hội tốt để các thành phần quần chúng, lực lượng dân chủ, vận dụng tối đa nhằm làm suy yếu đảng CSVN và đưa đến sự tan rã của chế độ !

2. Thường Xuyên Ðẩy Mạnh Các Chiến Dịch Lên Tiếng Với Cao Ủy Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, Các Tổ Chức Nhân Quyền Quốc Tế và Chính Quyền Các Quốc Gia Dân Chủ Ðể Báo Ðộng Về Tình Trạng Ðàn Áp Dân Chủ Và Liên Tục Ðòi Hỏi Nhân Quyền Cho Việt Nam.

Song song với việc vận động xin chữ ký nhắm vào đồng bào trong nước, người Việt hải ngoại có thể tích cực đẩy mạnh các chiến dịch gởi thư đến Cao Ủy Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc và các tổ chức Nhân Quyền Quốc Tế như Human Rights Watch (www.hrw.org), Amnesty International (www.amnesty.org),v.v... để báo động về tình trạng đàn áp dân chủ ngày càng gia tăng tại Việt Nam. Các đoàn thể người Việt hải ngoại có thể kết hợp làm việc với Hội Văn Bút Thế Giới - International P.E.N (www.internatpen.org) trong chiến dịch "Ðấu Tranh Cho Tự Do Ngôn Luận Tại Việt Nam" vừa được họ chính thức tiến hành vào ngày 17/2/2003. Cần đặc biệt chứng minh cho thế giới thấy rằng, trong thời gian gần đây, nhiều công dân Việt Nam trong nước đã bị giam cầm bất công và kết án tù nặng nề chỉ vì ký tên chung vào bản "Tuyên Bố Về Hiệp Ðịnh Biên Giới Việt-Trung" .

Ðã đến lúc các đoàn thể quốc gia tại hải ngoại cần "với tay ra" (reach-out) và phối hợp cộng tác làm việc chặt chẽ hơn nữa với các tổ chức nhân quyền quốc tế trong tiến trình vận động cho dân chủ tại VN. Nếu làm được điều này, chúng ta có thể giúp tránh được những thiếu sót trong thời gian qua là thiếu sự tung hứng và cộng tác làm việc liên tục, nhịp nhàng giữa cộng đồng người Việt hải ngoại với các tổ chức nhân quyền quốc tế trong các chiến dịch tranh đấu cho nhân quyền nói chung tại VN. Ngoài ra, cần gặp gỡ, lên tiếng, vận động chính trị thường xuyên với chính quyền các quốc gia dân chủ, nhất là những nước đang có quan hệ thương mại với Việt Nam, để báo động về tình trạng đàn áp nhân quyền và yêu cầu can thiệp cho những trường hợp người dân bị bắt bớ, giam cầm phi lý tại Việt Nam.

Ðây là những áp lực quốc tế vận quan trọng, cộng với việc vận động khối cử tri người Việt đông đảo tại nhiều quốc gia trên thế giới tiến hành thường xuyên các công tác ngoại vận với chính giới địa phương về tình trạng đàn áp nhân quyền tại VN hiện nay, chắc chắn sẽ giúp phát huy Nhân Quyền và kiến tạo nền Dân Chủ thật sự cho Việt Nam.

 Kết Luận

Với sức ép từ quần chúng trong nước đòi hỏi trực tiếp những quyền lợi của họ và những áp lực quốc tế vận, ngoại vận tại khắp nơi trên thế giới, CSVN hoặc là sẽ phải nhượng bộ để đi đến việc thực thi những yêu sách của đồng bào ; hoặc là sẽ gia tăng sự đàn áp điên cuồng lên quần chúng trong nước để tiếp tục cầm quyền, phản lại lòng dân. Nếu họ chọn con đường tiếp tục đàn áp đồng bào thì sức đề kháng và phản kháng của quần chúng khắp nơi sẽ ngày càng dâng cao hơn, kéo theo những xáo động, bất ổn thường trực trong nhiều lãnh vực hoạt động chính trị, kinh tế, xã hội, tôn giáo tại VN, để từ từ hoặc nhanh chóng, bằng tiệm tiến hoặc đột biến, dẫn đến những biến động lớn hơn, nằm ngoài tầm kiểm soát của chế độ CSVN. Và đó là ngày mà toàn dân VN, trong và ngoài nước cùng kết hợp thành một khối quần chúng mạnh mẽ, biến sức mạnh và tiếng nói của người dân thành những cơn sóng lớn phủ đầu, cuốn trôi đi một chế độ cộng sản đã gây bao đau thương, uất hận và bất công cho đồng bào Việt Nam trong gần 3/4 thế kỷ qua !

Quốc Trọng
(Tháng 2/2003)