30 NĂM TRƯỚC, NGÀY
20-3-1975: Mặt Trận Quảng Đức
Trich tu - Viet Bao
Tưởng niệm "Ngày 30-4-1975", VB trân trọng lược tŕnh mỗi ngày chiến sự xảy ra từ ngày 10-3-1975, đến ngày 30 tháng 4/1975.
*Cộng quân tấn công Quảng Đức:
- Ngày 20/3/1975, Trong khi cuộc triệt thoái của lực lượng Quân đoàn 2 đang diễn ra trên liên tỉnh lộ 7 B, th́ tại Quảng Đức, th́ vào trưa ngày này, Cộng quân đă tấn công cường tập vào tỉnh lỵ và chi khu Kiến Đức, chi khu trưởng Kiến Đức bị thương. Đây là đợt tấn côngthứ hai. (Trong đợt tấn công vào ngày 18/3/1975, Cộng quân đă bịlực lượng Địa phương quân và các đơn vị tăng phái đẩy lùi. Đến 3giờ 20 chiều 20/3/1975, bộ Tư lệnh Quân đoàn 2 mất liên lạc với Đại tá Ngh́n-tỉnh trưởng/tiểu khu trưởng Quảng Đức.
*Cộng quân áp lực Khánh Dương
-Cùng lúc tấn công vào Quảng Đức, trong ngày 20/3/1975, Cộng quân đă áp lực nặng ở Bắc Khánh Dương, tỉnh Khánh Ḥa. Tin tức t́nh báo ghi nhận sư đoàn 968 CSBV và haitrung đoàn của sư đoàn 320 CSBV đă từ Ban Mê Thuột di chuyển xuống Khánh Dương, cách địa điểm này 8 km về hướng Bắc. Lực lượngchính án ngữ chận CQ tại Khánh Dương là lữ đoàn 3 Nhảy Dù do đạitá Lê Văn Phát chỉ huy. Lữ đoàn này vừa được Bộ Tổng tham mưuđiều động từ Vùng 1 (Quân khu 1) vào để tăng cường Quân đoàn 2 để bảo vệ pḥng tuyến Khánh Dương.
-17 giờ 10 ngày 20/3/1975, tại bản doanh tạm
thời của bộ Tư lệnhQuân đoàn 2 ở Nha
Trang, Thiếu tướng Phú đă triệu tập
cuộc họpvới thành phần tham dự: chuẩn tướng
Niệm-tư lệnh Sư đoàn 22BB; đại tá Đức-quyền
Tư lệnh Sư đoàn 23 BB, thay thế Chuẩn tườngTrường
bị thương tại Phước An ngày 16/3/1975; Đại
tá Lư Bá Phẩm,tỉnh trưởng, tiểu khu trưởng
Khánh Ḥa; một số trưởng pḥng củabộ Tư
lệnh QĐ 2. Tại cuộc họp, Tướng Phú
đă chỉ thị các tư lệnh Sư đoàn và tieuåkhu
trưởng Khánh Ḥa thi hành một số quyết định
như sau: Sư đoàn22 BB thành lập bộ tư
lệnh nhẹ, cùng với Pháo binh và 1 tiểu đoànBộ
binh từ B́nh Định vào thay thế Sư đoàn 23 BB
tại Khánh Dương,để phối hợp với
Lữ đoàn 3 Nhảy Dù bảo vệ khu vực này. Sư
đoàn 23Bộ binh, với quân số chỉ c̣n 20%, di
chuyển về trung tâm Huấnluyện Dục Mỹ,
để bổ sung quân số, tái chỉnh trang. Lực lượng
Địaphương quân của tiểu khu Darlac
được chuyển giao cho tiểu khu Khánh Ḥa, để
thành lập gấp 3 tiểu đoàn bảo vệ Nha Trang.