Theo Đàn Chim Việt - Sông Lô - 09-06-2006

Trong vòng nửa tháng qua với những tin tức tới tấp về một số biểu hiệu tiêu cực của Vietnam Airlines được liên tục đưa ra ánh sáng trên các phương tiện thông tin đại chúng của Việt Nam. Lẽ dĩ nhiên những tiêu cực được phát hiện này là do chính những tranh dành quyền lực, những "trâu cột ghét trâu ăn", những đấu đá nội bộ lẫn nhau đến "tức nước vỡ bờ" để rồi chẳng những chả dấu được đầu mà còn để lòi cái đuôi tham nhũng dài thườn thượt.

- Nào là lấy dollar cho con cái VIP du học.

- Nào là làm cái hangar từ hai triệu dollar thành tám triệu dollar đến nay chưa quyết toán nổi.

- Nào là mua và thuê máy bay một cách tréo cẳng ngỗng làm thiệt hại cho ngân quỹ nhà nước hàng mấy chục triệu dollar.

Nào là dở trò luật rừng với luật sư nước ngoài bị phạt vạ thay vì 500.000 Euro phải trả lên tới 5.200.000 Euro gần bằng 107 tỉ đồng VN.

Những vụ việc nghiêm trọng này từ lâu vẫn nằm trong bóng tối dù rằng đã được một số người biết đến, nhưng không ai dám đụng vì sợ họa vào thân. Cũng có lúc vì sợ tiếng xấu đồn xa bị "bể ổ" nên nhà nước vội vàng bày trò thanh tra, kiểm tra để bịp dân và sau mổi lần như vậy thì đâu lại vào đấy... Những thành tích nhớp nhúa trên của ban lãnh đạo Vietnam Airlines đã được giới lãnh đạo nhà nước che chở và ém nhẹm theo đúng mô hình quản lí "kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa".

Thật ra ở Việt nam chỗ nào mà không có tham nhũng và chỗ nào mà không có hối lộ, lớn ăn theo kiểu lớn và nhỏ ăn theo kiểu nhỏ. Nếu kiểm tra minh bạch và được phép bạch hóa toàn bộ thì Bộ nào mà chả tham ô kể cả "Bộ chính trị". Hệ thống mafia chính trị này đã dần dà ăn sâu vào từng ngõ ngách của xã hội Việt Nam.

Theo báo Tuổi Trẻ phát hành ngày thứ hai 5/6/2006 thời gian gần đây, sau một loạt xuất hiện những vụ tham nhũng tày trời của PMU18 thuộc bộ GTVT chưa hết chấn động thì lại đến phiên Vietnam Airlines được đưa lên "thớt" của dư luận trong việc mua sắm cũng như thuê, trả máy bay của Tổng Công ty Hàng không VN. Đây là một trong những "phi vụ" mà các quan chức VN Airlines đã cố ý sai phạm để tạo điều kiện kiếm chác bỏ vào túi riêng.

Pratt & Whitney 4084 Nguồn: arnold.af.mil

Số là ngày 14/1/2002, VN Airlines trình Thủ tướng Chính phủ xin phê duyệt lựa chọn động cơ cho dự án mua bốn máy bay tầm trung và xa Boeing 777-200ER-LGW. (1) Theo dự án, giá dự kiến cho việc chọn thầu mua động cơ gồm tám động cơ của bốn máy bay Boeing 777 và một động cơ dự phòng là 53,5 triệu USD của hai hãng tham gia thầu là Pratt & Whitney và General Electric. Nhưng nghịch lý thay, các máy bay Boeing 777 đã mua chỉ có thể bay được tầm trung chứ không thể bay được tầm xa như yêu cầu. Vụ việc tréo cẳng ngỗng trên đã tuần tự diễn tiến có xếp đặt như sau:

Sau khi xem xét hồ sơ thầu cũng như nghiên cứu những yêu cầu về các tiêu chuẩn thông số kỹ thuật cần thiết các chuyên gia kỹ thuật hàng không đã cho biết các máy bay Boeing 777 trên toàn thế giới hiện nay chỉ lắp động cơ bay tầm xa GE 90 bởi những ưu điểm như tính hiệu quả kinh tế, an toàn và tiện lợi trong khai thác cũng như khả năng cung ứng vật tư thay thế. Dựa vào những ưu điểm hợp lý trên, Cục Hàng không dân dụng VN lúc bấy giờ đã đề nghị VN Arilines nên mua động cơ GE90 thay vì động cơ PW 4084D để lắp cho máy bay Boeing 777.

Bất chấp đề nghị đúng đắn này, VN Airlines vẫn làm văn bản giải trình xin mua cho được loại động cơ của PW và để thực hiện được ý đồ VN Airlines đã đưa ra những thông tin không đầy đủ về loại động cơ mình muốn mua như thị phần của loại động cơ này trên thế giới là rất lớn nhưng lại không giải thích rõ ràng là thị phần lớn ở đây là đối với trường hợp của động cơ lắp cho loại máy bay hoạt động tầm trung chứ không phải loại tầm xa và lẽ dĩ nhiên yêu cầu trên của Tổng công ty Hàng không VN đã được Thủ Tướng chính phủ nhắm mắt phê chuẩn không đắn đo. Sự lựa chọn tùy tiện này đã dẫn tới hậu quả không lường được là hiện nay những máy bay Boeing 777 mà VN đã mua chỉ có thể dùng để bay tầm trung chứ không thể dùng cho tầm xa và theo các chuyên gia Hãng Boeing, để nâng cấp các loại động cơ của PW có thể bay tầm xa thì mỗi máy bay phải đầu tư thêm 6 triệu USD. Từ sai lầm trong việc mua máy bay Boeing 777 lắp động cơ PW4084D không bay được đường xa thẳng tới châu Âu hoặc châu Mỹ, VN Airlines "phải" mở tiếp một phi vụ "làm ăn" mới là tìm một công ty trung gian chuyên cho thuê máy bay để giúp thuê máy bay Boeing 777 lắp động cơ GE 90 bay được đường dài tới châu Mỹ và châu Âu. Điều trớ trêu là chính hãng động cơ GE 90 đã cùng tham gia đấu thầu với hãng PW ngay từ đầu nhưng không được lựa chọn.

ROLLS-ROYCE TRENT 800 Nguồn: arnold.af.mil

Ngay sau khi thỏa thuận xong với VN Airlines công ty môi giới này đã đặt chính hãng Boeing sản xuất cho VN Airlines và cho VN Airlines thuê với giá cao hơn khá nhiều so với giá thuê cùng loại máy bay trên thị trường. Cụ thể là trong hợp đồng thuê hiện tại Boeing 777 này, giá thuê cho 60 tháng đầu là 400.000 USD một tháng và kể từ tháng thứ 60 trở đi giá thuê sẽ tăng lên gấp đôi, hơn 800.000 USD một tháng. Như vậy cũng có nghĩa là giá thuê được tăng lũy theo thời gian, thuê càng lâu giá càng cao? Đây là việc làm hoàn toàn ngược lại với quy luật và nguyên tắc tự nhiên của thị trường cho thuê máy bay, thuê thời gian càng dài thì giá phải càng rẻ xuống!!! Bí ẩn ngược đời một cách "nghịch ngợm" này chỉ có các quan chức lãnh đạo Vietnam Airlines mới có đủ tư cách giải trình.

Chúng ta cũng không được phép quên rằng nếu đặt lợi ích của quốc gia đúng như tinh thần mà Thủ Tướng chính phủ VN đã luôn nhắc nhở và yêu cầu các quan chức cán bộ nhà nước là "chí công vô tư, cần kiệm liêm chính" thì chính Thủ Tướng chính phủ VN cũng phải chịu trách nhiệm trước vấn đề này vì trước khi phê duyệt cũng phải xem xét nghiên cứu thiệt hơn, cũng như nếu VN Airlines có trách nhiệm và không "dấm dúi mờ ám" thì khi mua máy bay Boeing 777, họ đã phải lắp động cơ bay tầm xa GE 90 vì đã được Tổng Công Ty Hàng Không VN cố vấn rõ ràng, còn nếu thiếu máy bay tầm trung thì cũng chỉ phải thuê máy bay tầm trung Boeing 767 với giá rẻ chỉ bằng 1/10 Boeing 777. Như vậy ngân sách nhà nước sẽ không mất đi nhiều chục triệu USD.

Cũng chuyện tiêu cực trong nội bộ VN Airlines nhưng ảnh hưởng không nhỏ đến việc làm thâm thủng ngân sách nhà nước đó là sự kiện tòa phúc thẩm Paris hôm 9 tháng 3 năm 2006 đã bác đơn kháng cáo của Vietnam Airlines và buộc hãng này phải y án sơ thẩm, bồi thường cho nguyên đơn là luật sư Maurizio Liberati một số tiền là 5,2 triệu Euro. Luật sư Liberati thuộc công ty luật Liberati & D'Amore cho biết là việc thi hành án đang được thực hiện.

Vụ việc này kéo dài từ năm 1991 liên quan tới việc Vietnam Airlines ký hợp đồng thuê công ty Falcomar của Ý làm đại lý cho mình tại Ý và luật sư Maurizio Liberati, nguyên đơn, được chỉ định làm một số công việc cho Falcomar với tư cách đại diện cho Vietnam Airlines trong khoảng thời gian từ 9/1991 đến 12/1992.

Ngày 1/11/1994, đại sứ quán Ý tại VN chuyển cho VN Airlines giấy triệu tập đến phiên xử tại Tòa án Rome vào 30/11/1995, trong đó cho biết ông Liberati đưa đơn kiện yêu cầu VN Airlines và công ty Falcomar thanh toán chi phí cho những công việc ông ta đã thực hiện.

Tính đến nay, vụ kiện đã kéo dài đúng 10 năm mà diển tiến ban đầu chỉ đơn giản là tòa án Rome gửi giấy triệu tập Vietnam Airlines đến dự phiên xử tại Ý, nhưng đại diện hãng này đã bất chấp lờ đi không tham gia và cũng không cho biềt lý do, tuy nhiên phiên xử vẫn diễn ra đúng theo luật pháp của nước Ý. Đây là lối làm việc quen thói cửa quyền, thiếu trách nhiệm của một số cán bộ lãnh đạo VN Airlines, số tiền đòi bồi thường ban đầu chỉ từ 573.910.000 lia (90.000 USD), đến sau phiên tòa sơ thẩm là 1,3 triệu euro, thì tới nay tăng hơn bốn lần, chưa kể những chi phí phát sinh để theo kiện.

Đúng vào thời điểm hết hạn kháng án, tháng 5/2002 sau khi VN Airlines không tham dự vụ kiện theo giấy triệu tập của tòa án Roma, Vietnam Airlines nhận được thư của luật sư Liberati chiếu theo bản án và yêu cầu phải trả tiền.

Tháng 2/2004 Vietnam Airlines nhận được thông báo của Uỷ ban đòi nợ và tịch biên của Pháp thông báo phong toả số tiền 1,3 triệu Euro tại tài khoản ngân hàng BSP của Pháp để thanh toán phán quyết của toà án Roma, kèm theo quyết định của tòa phúc thẩm Paris xác nhận số tiền Việtnam Airlines phải trả tính cả lãi suất phát sinh là 5.2 triệu euro. Tuy nhiên lúc đó lãnh đạo Vietnam Airlines vẫn hùng hồn tuyên bố hãng sẽ đề nghị chính phủ cho tiếp tục vụ kiện và thuê hai hãng luật danh tiếng của Pháp và Ý để kháng cáo tại tòa phúc thẩm Paris.

Hồi đầu tháng Ba năm 2005, Bộ Tư Pháp đã được chính phủ Việt Nam chỉ định giúp Vietnam Airlines trong vụ kiện này, nhưng ngày 9/3/2006, tòa phúc thẩm Paris đã bác đơn của Vietnam Airlines và buộc hãng này phải trả tiền bồi thường và lẽ dĩ nhiên so với phiên sơ thẩm số tiền phải trả đã tăng hơn một triệu euro nếu cộng thêm tiền thuê luật sư và tiền lãi xuất.

Luật sư Trần Vũ Hải thuộc luật sư đoàn Hà Nội bằng nghiệp vụ chuyên môn của mình đã đưa ra nhận định là điều này không có nghĩa là Vietnam Airlines đã hoàn toàn thua kiện mà có thể trông chờ phán quyết của tòa phúc thẩm Ý, đây cũng chỉ là nhận định ba phải theo chủ nghĩa huề vốn và nói cho lấy có. Cuối cùng theo báo chí trong nước, Vietnam Airlines đã chấp thuận thanh toán và tổng giám đốc hãng này, ông Nguyễn Xuân Hiển, đang trên đường công tác dài ngày để giải quyết vụ việc.

Đúng là hống hách với dân đen trong nước đã quen thói nay nhảy vào sân chơi với người ta có luật lệ hẳn hoi thì lòi ra những nhược điểm ngu ngơ quê vụng của mình, chỉ tổ làm trò cười cho thiên hạ.

Chưa hết, hiện tại Vietnam Airlines còn đang chịu thanh tra về những sai phạm đáng ngờ là có liên quan đến vấn đề tài chính, trong công tác tuyển dụng, bổ nhiệm cán bộ. Thấy được rủi ro có thể ập đến bất cứ lúc nào do dư luận quần chúng cũng như báo giới Tổng công ty Hàng không Việt Nam vội vã loan báo họ sẽ thu hồi toàn bộ số tiền đã đài thọ sai quy định cho 16 sinh viên học ở Mỹ, Nga và Ukraina và sẽ không tham gia xét tuyển theo quy chế do chính Vietnam Airlines ban hành mà nhiều trong số này là con các quan chức cao cấp. Tên các quan chức nhận được phần "ưu ái" này có cả phó viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao và phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế - Ngân sách của Quốc hội Việt Nam.

Để biện hộ cho sự kiện tiêu cực này, người phát ngôn của Vietnam Airlines, ông Nguyễn Tấn Chấn, cho rằng việc đài thọ chi phí ăn học cho những sinh viên được tuyển chọn nói trên chỉ với điều kiện là những sinh viên này phải cam kết là khi thành tài trở về nước phải làm việc cho Vietnam Airlines trong thời gian 25 năm và đó là cách tạo nguồn nhân lực tốt nhất có tính dài lâu và ổn định cho Vietnam Airlines. Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận trong số những sinh viên được chu cấp tiền du học cũng có những "sinh viên" không có bằng đại học ở Việt Nam... Thiết nghĩ những sinh viên hiếu học con nhà nghèo VN mà cha mẹ hay người thân không có chức có quyền, không có chỗ dựa quyền lực nghĩ gì về sự kiện tiêu cực này? Chẳng lẽ cứ phải vịn hoài vào số phận để rồi cam chịu theo kiểu "con vua thì được làm vua, con sãi ở chùa thì quét lá đa". Mà cần phải thấy rằng việc Vietnam Airlines ưu ái cấp tiền du học cho con nhiều quan chức, trong đó có cả con trai Bộ trưởng Bộ Tư pháp Uông Chu Lưu, con trai phó viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao Dương Thanh Biểu và con cái của những viên chức cao cấp khác v.v.. là hành vi hối lộ tinh vi mà những nạn nhân chính của sự việc này là đa số con em của dân đen, những sinh viên Việt Nam hiếu học.

Theo báo Tuổi Trẻ, ở khóa học từ 2001-2006 tại Nga, có năm trường hợp sai về đối tượng, tiêu chuẩn, trong đó có con trai phó viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao Dương Thanh Biểu.

Tương tự, tại khóa học ở Nga và Ukraina tháng 12-2001 và tháng 2-2002, thời gian học trong sáu năm, có tám trường hợp sai đối tượng.

Mới đây, Thủ tướng sắp sửa hạ cánh an toàn Phan Văn Khải đã có công điện 496/CĐ-TTg với nội dung thủ trưởng đơn vị phải chịu trách nhiệm nếu để xảy ra tham nhũng, tiêu cực.

Tổng Thanh tra Chính phủ Quách Lê Thanh đã ký một quyết định về việc thành lập tổ công tác thực hiện công điện của Thủ tướng.

Theo đó, người đứng đầu các cơ quan, đơn vị phải chịu trách nhiệm cá nhân về kết quả tự kiểm tra của mình, đồng thời phải chịu hình thức kỷ luật nếu sau này cơ quan chức năng phát hiện những vấn đề không đúng với nội dung đã kết luận, biện pháp đã xử lý.

Trong số hàng chục trường hợp được du học ở Nga, Ukraina bằng kinh phí của Tổng công ty Hàng không Việt Nam có hàng loạt con của cán bộ quan chức cấp cao. Nhiều người trong số này không đủ tiêu chuẩn hưởng đài thọ, nhưng vẫn được Tổng giám đốc Vietnam Airlines Nguyễn Xuân Hiển ký duyệt.

Năm học 2001-2006, đợt thứ nhất, Tổng công ty Hàng không Việt Nam có hơn 30 trường hợp được cử đi đào tạo ở Nga theo kinh phí của VNAirlines. Theo quy định của VNAirlines do Tổng giám đốc Nguyễn Xuân Hiển ký, một trong các tiêu chuẩn được nhận "học bổng" này phải là con cán bộ, nhân viên trong tổng công ty, tham gia xét tuyển chấm điểm theo quy định... Nhưng 5 sinh viên theo học khóa này không đủ tiêu chuẩn của VNAirlines, trong đó có con của những cán bộ có vị trí trong ngành hàng không nhưng không tham gia xét tuyển.

Trong đợt du học thứ hai sang Nga và Ukraina thời gian 6 năm, có thêm 8 trường hợp không đủ tiêu chuẩn được VNAirlines ra quyết định cử tuyển và ưu ái cấp kinh phí đài thọ. Trong số này có con của một số cán bộ cấp cao làm việc tại các cơ quan tư pháp. Các trường hợp được xác định không đủ tiêu chuẩn trên đều do Tổng giám đốc Nguyễn Xuân Hiển ký quyết định.

VN Airlines không chỉ cấp kinh phí sai quy định cho các trường hợp đi Nga, Ukraina, và hơn 80 học viên đi Mỹ cũng có một số trường hợp được ưu ái.
Những sai phạm trong cách tuyển cử nêu trên đã làm thiệt hại cho Viet nam Airlines, bởi kinh phí đài thọ cho một suất du học nước ngoài là không nhỏ. Việc này cũng còn thể hiện sự thiếu công bằng trong xét tuyển.

Tổng giám đốc VNAirlines Nguyễn Xuân Hiển trước khi lên đường sang Pháp cũng phải thừa nhận, ngành còn tồn tại một số vấn đề về đào tạo và công tác cán bộ. Ông cho biết, các vấn đề này sẽ được đoàn thanh tra của Chính phủ làm rõ.

Theo kế hoạch, cơ quan thanh tra sẽ tập trung làm rõ việc thuê máy bay Boeing 777 năm 2005, các khoản chi cho các đoàn đi công tác nước ngoài; công tác đầu tư, mua sắm một số thiết bị tin học và thanh tra 2 văn phòng của tổng công ty.

Để kết thúc bài này người viết xin kể một chuyện khó tin nhưng có thật trong nội bộ Vietnam Airlines để thấy được những tiết kiệm bần tiện của ban lãnh đạo đối với nhân viên cấp dưới của mình nhưng đối với tập đoàn lãnh đạo của họ thì cứ tha hồ vung vãi. Số là để tiết kiệm chi phí làm vệ sinh máy bay cho chuyến bay dài đến Đức và ngược lại các chiêu đãi viên hàng không của hãng này sau khi nhận ca tại Đức phải có bổn phận tự làm vệ sinh máy bay trước khi phi vụ bắt đầu, nghĩa là họ phải đến trước nhiều tiếng đồng hồ làm vệ sinh bên trong máy bay trước khi hành khách đến. Đối với những hãng máy bay nước ngoài việc làm vệ sinh bên trong máy bay là do một hãng thầu vệ sinh nhận lãnh. Đúng là: Kinh tế thi trường tiết kiệm theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Hết nước nói!!!

Copyright © 2006 by DCVOnline

In bài này, hay gửi link của trang này cho bạn bè: