Theo VNN - Tùy Bút Ngọc Thủy - 30-05-2006
Bóng Chiều Trên Vịnh Hạ Long
Trời đã thật sự về chiều trên đoạn đường đi qua huyện Đông Triều, Uông Bí. Nơi này có mỏ than khá lớn nên dân cư có vẻ trù phú bằng nghề làm than và gốm. Mặc dù đất sét bùn đen và bụi than từ các mỏ bám vào lấm lem nhà cửa và các dẫy phố bên đường. Nhưng lạ một điều là trên các con đường, phố chợ đen màu than bụi mà lại nổi bật những khuôn mặt trắng hồng của các cô gái, học sinh đang từng đàn đạp xe tôi thấy lúc tan trường về.
Xe tiến dần vào Bãi Cháy, Hòn Gai. Hơi lạnh từ biển gây nên cảm giác mát mẻ dễ chịu. Cảnh sắc phơi bày trước mắt mỗi lúc càng thêm rõ đường tuyệt bích. Đất này còn có Cảng Cửa Ông tức bến cảng Cửa Suốt ngày xưa, nơi có đền thờ Tướng công Trần Quốc Tảng (là con thứ ba của Đức Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn, một võ tướng có nhiều công đức đánh đuổi quân xâm lăng để giữ yên đất nước. Ngoài ra ông còn là một nhà thơ với tâm lòng yêu nước yêu dân của một thi nhân tài đức, nhân từ).
Mặt trời càng ngả về phương Tây thì càng đỏ rực trước khi khuất dần vào chân mây. Không ngờ tôi được ngắm mặt trời đỏ rực to tròn in bóng xuống bãi bể vịnh Hạ Long, đẹp tuyệt vời. Màn trời mang ráng hồng pha sắc tía chiếu lên non xanh núi biếc bao la và mặt nước nhấp nhô làn sóng bạc, mênh mông. Hạ Long đẹp quá, lời trầm trồ của tôi không đủ nói lên niềm vui sướng khi nhìn thấy giang sơn cẩm tú của đất nước Việt Nam mình thanh lịch như tranh vẽ kia.
Được biết theo truyền thuyết nhân gian, ngày xưa, trong thời kỳ đất nước bị quấy phá bởi ngoại xâm, có một đàn Rồng từ trời sa xuống cửa biển này để giúp triều đình đánh đuổi kẻ thù ra khỏi cõi bờ, nên từ đó vùng đất này được gọi là Hạ Long. Đây là một kỳ quan tuyệt bích của Việt Nam với hơn ngàn hòn đảo đá lớn, nhỏ, moc nhô lên giữa lòng biển rộng, với đủ kiểu hình dáng được tạo thành từ đá vôi và phiến thạch. Vừa nên thơ, vừa hùng vĩ kỳ cùng.
Ngoài phong cảnh đẹp hữu tình, Hạ Long còn có một sự kiện lịch sử nữa là: Chính quyền Pháp sau nhiều năm đô hộ đã thỏa thuận trao trả nền độc lập cho quốc gia Việt Nam. Trước khi ký thỏa ước chính thức vào năm 1949 tại điện Élysée, vịToàn Quyền Đông Dương Pháp là Thống Đốc Boloear đã ký kết hiệp ước này với vua Bảo Đại trong bản Liên Hiệp Pháp tại Vịnh Hạ Long (1946). Từ đó lá cờ vàng ba sọc đỏ biểu tượng cho ba miền (Bắc Kỳ, Trung Kỳ, Nam Kỳ) thống nhất thành một đất nước Việt Nam độc lập đã tung bay trên toàn lãnh thổ quê hương.
Mặc dù mới đến đây lần đầu, nhưng tôi cũng đã từng khát khao nhìn về quê hương đất nước như những lời đã trải qua giòng thơ nhỏ ngày nào:
"miền Bắc có vùng tên Hạ Long
bạt ngàn đá núi giữa muôn trùng
Rồng mà hiện xuống Tiên cùng hiện
Non Nước tôi ơi đẹp lạ lùng"
n.t
. Đất nước Việt Nam với truyền thuyết là giòng giống của Rồng Tiên,
ngày xưa Rồng đã hiện xuống như một phép màu từ trời để cứu dân Việt
thoát khỏi giặc xâm lăng, vậy ngày nay các vị Tiên ở đâu sao không hiện
thêm lần nữa để giúp quê hương này thoát khỏi xiềng xích thống trị của
Đảng Cộng sản Việt Nam, mới mong đất nước sớm được phục hồi tự do dân
chủ cho toàn dân vui hưởng được hạnh phúc ấm no thật sự. Ba mươi năm
trước (1975) khi nghe câu khẩu hiệu: "Tiến nhanh tiến mạnh đến xã hội
chủ nghĩa", tôi thật sự không hiểu và cũng không tin xã hội chủ nghĩa
đó có thể làm được điều gì tốt đẹp cho đời sống người dân, đất nước. Ba
mươi năm sau, sự thực trước mắt đã cho thấy rõ một điều: Đảng thúc đẩy
đất nước tiến nhanh tiến mạnh đến xã hội chủ nghĩa bao nhiêu thì đời
sống dân chúng càng lầm than khốn khó, thế hệ tương lai càng mịt mù bởi
bao tệ trạng diễn tiến xung quanh như tấm gương bị nhiều vết bôi bẩn
của khó nghèo, ngu dốt, trộm cắp, đĩ điếm chập chồng với tham ô, bóc
lột.v.v... thì làm sao còn trong sáng để tiến nhanh đến chỗ dân giàu
nước mạnh, xã hội kịp tiến hóa văn minh với trào lưu thế giới ngày một
nâng cao. Thật quá đau lòng!
Từ Hà Nội đến Hạ Long khoảng ba tiếng lái xe dọc theo quốc lộ 18 (Vịnh Hạ Long cách thành phố Hà Nội khoảng 165 cây số về hướng Đông Bắc, thuộc tỉnh Quảng Ninh ngày nay). Nhưng vì chúng tôi ghé thăm vài địa điểm dọc đường đi nên mất gần sáu tiếng mới đến nơi. Lúc ấy, mặt trời đang từ từ rơi chậm xuống non ngàn để về soi bóng với trùng khơi, khép lại ngày để mở cửa hoàng hôn trong ánh chiều vàng rực rỡ.
Trước cảnh sắc thiên nhiên và thời khắc tuyệt diệu của đất trời như thế, tâm hồn tôi đã được mở ra hết cỡ để đón lấy bao vẻ đẹp tình tứ và lộng lẫy trước mắt.
Tới khách sạn Hải Vân được uống một ly nước dưa hấu ép ngọt thơm, tôi tỉnh cả người vì đúng mùi vị trái cây mình ưa thích. Và càng thú vị hơn, khi tôi được ở căn phòng thanh nhã trên tầng cao có vị trí ngó được ba mặt ra hướng biển phía trước, con đường phố dập dìu xe cộ lẫn khách ngược xuôi bên tay phải và cánh rừng nhỏ nằm dưới chân đồi sau lưng (vị trí khách sạn nằm bên sườn đồi thoải thoải của Bãi Cháy, đối diện với Hòn Gai, chéo qua sông Cửa Lục). Việc trước tiên là tôi kéo tất cả màn cửa sổ để toàn cảnh ở góc độ ba phiá tam giác của rừng và biển hiện lên thành bức tranh cho tôi mặc sức nhìn ngắm thỏa thuê.
Sau khi ăn tối với những món ngon đặc sản của miền biển ở một nhà hàng cách khách sạn chúng tôi ở chừng mười phút lái xe, lượt về chúng tôi đi bộ để được thong thả tấp vào những hàng quán trưng bày quà lưu niệm dọc theo bãi biển ven đường.
Đêm đầu tiên ở biển có gió thật đầy, nhưng chỉ đủ khua vang tiếng sóng biển vỗ vào bờ nghe rào rạt thiết tha chứ không đủ làm lạnh lẽo se da giữa tiết trời lập đông (vì chắc tôi đã quen với khí hậu lạnh ở Mỹ). Nên chúng tôi không thèm đón taxi về như lời đề nghị của Long nếu thấy mỏi chân. Tôi thích đi lang thang dọc theo vỉa hè tràn đầy ánh sáng và người người đông vui như buổi tối hôm nay, giữa một nơi xa lạ mà khách du lịch và dân địa phương không hề quen biết, chỉ biết mời mọc nhau bằng những tiếng chào cười. Đi dạo tàng tàng như thế này cũng đủ làm cho tôi vui, vì cứ đi là đi (không sợ lạc vì biết đi thẳng một đường là chúng tôi cũng về tới khách sạn), tận hưởng được những phút giây hiện tại chung quanh, mắt nhìn người qua lại đông vui, tai nghe tiếng sóng biển rì rào, được ghé các cửa hàng để xem biết bao những món quà thổ sản, thủ công lưu niệm xinh xinh, chân dẫm lên bờ cát biển mịn màng để hồn được mở ngỏ thênh thang với bao kỷ niệm từ ký ức tràn về cùng bao điều nghĩ suy mới mẻ vừa chợt đến.
Vừa đi tôi vừa ngắm ánh trăng sao trên bầu trời biển đêm có gió thổi lồng lộng làm tóc tôi rối bay như hàng lá chạm lao xao, lòng ngây ngất say vui như ánh đèn mầu đang tỏa chiếu lấp lánh qua những hàng cây cao, vời vợi! Bởi lòng tôi đang ăm ắp nghĩ về môt phương xa, mà nơi chốn đó đủ làm lòng tôi ấm áp biết bao dù hiện giờ đang rất xa xôi...
Tôi đã dặn lòng là dạo chơi cho biết, đừng mua sắm gì thêm nữa những quà lưu niệm bằng gỗ, đá làm chi cho mệt. Vậy mà, thấy những người giờ này còn phải ngồi giữa sương khuya gió lạnh để bán hàng, tôi lại muốn mua dùm mỗi người một món nhỏ cho vui, dẫu sao cũng tối khuya rồi, ai cũng mong bán thêm được vài món hàng để về sớm, biết đâu họ sẽ có chút tiền mua thêm tấm bánh đồng quà cho những con trẻ ở nhà đang mong đợi mẹ, chị về chăng. Cứ thế, một hồi sau, hai tay tôi đã có thêm cái giỏ quà khá nặng và lòng cũng thấy thêm... vui.
Tiếng nhạc trong các quán cà phê bên kia đường chợt làm tôi dừng lại, không phải là những ca khúc mới của các nhạc sĩ trong nước mà toàn là tình khúc nhạc vàng quen thuộc trước đây đã bị 'nhà nước cộng sản' cấm sau 1975. Tôi nhớ lúc mới cưỡng chiếm được miền Nam Tự Do, các ông Đảng viên nhà nước hăng say với cuộc cách mạng "đổi mới" đất nước. Tự dưng, họ đòi đổi tất cả chữ y dài thành i ngắn, sau thấy không thể làm cách mạng chữ nghĩa như thế được vì nếu thế tên của tôi là thủy sẽ trở thành thủi là nghĩa thế nào (?). Họ còn ra lịnh cho các học sinh, cô giáo, nhân viên công sở phải bỏ áo dài (dù áo dài là quốc phục Việt Nam, nhưng miền Bắc với bấy nhiêu năm họ lãnh đạo, làm gì còn được mặc áo dài như xưa) để mặc áo ngắn đi học đi dạy đi làm. Thế là mất biến cái hình ảnh tha thướt tà áo trắng bay bay của các cô nữ sinh, tà áo dài mầu duyên dáng của các cô giáo, nhân viên công sở, thường lả lướt trên đường phố. Vào trường lớp thì cô giáo cũng như học trò, quần đen áo ngắn như nhau nhiều khi khó mà phân biệt, chả còn nét đẹp xinh trang trọng của y phục chút nào. Rồi họ cấm cửa Nha Sổ Số Kiến Thiết Quốc Gia, trường đua Phú Thọ và lên án mấy nơi đó hoạt động để bóc lột nhân dân. Không đầy hai ba năm sau, họ cho phép, không những một lần một tuần sổ số và chỉ có một nơi như Nha Kiến Thiết trước đây mà là hàng chục thành phố bán vé số. Nào là vé số Đồng Nai, vé số Long An, vé số Sông Bé.v.v... Dân chúng thì quá nghèo sau mấy lần bị đổi tiền, công ăn việc làm khó khăn, đời sống kinh tế suy giảm đâm ra khủng hoảng, chỉ còn biết níu lấy niềm hy vọng ở ông Thần tài vé số. Nên nhà nước cộng sản thi nhau bán, dân nghèo đua nhau mua. Cứ đến hai ba giờ chiều là các quầy bán vé số, người người bu đen lại như kiến. Huyện đề thì nhan nhản công khai, có ai bắt bớ gì đâu, vì phải để người ta hy vọng thì mới chịu nhẫn nhục sống yên, không thì "nổi loạn" làm sao. Cái án "bóc lột" ngày xưa thì đổ cho Việt Nam Cộng Hòa, còn bây giờ là "Cách Mạng", khác rồi. Nhắc đến vụ đổi tiền thì thật kinh sợ, tôi chẳng còn nhớ rõ vào những năm nào, nhưng nhớ là các ông đem loa phóng thanh hết phố phường ngõ hẹp, vừa đe dọa vừa kêu gọi đồng bào cứ yên tâm, đừng nên đem tẩu tán tiền bạc vì chính sách nhà nước chỉ muốn thống nhất tiền tệ, ai có bao nhiêu sẽ đổi hết được bấy nhiêu. Vì thế, tuy sợ nhưng mọi người vẫn cố phải tin (cố tin để mà sống dưới xã hội chủ nghĩa, không thì chết vì thua thiệt mất mát, tức giận, đau buồn, uất ức vì bị phỉnh phờ lừa gạt), có bao nhiêu tiền gom góp dành dụm để lo toan trong buổi giao thời khốn khó, vội vơ vét hết đem nộp cho phường khóm. Hỡi ơi, sau khi thời hạn nộp tiền chấm dứt, dù ai có bạc triệu, trăm ngàn cũng chỉ được phát đúng hai trăm đồng 'Bác Hồ" như những công dân khác, Thế là giàu nghèo trong xã hội đã được nhà nước cân bằng hộ, tài sản ai cũng đồng đều hai trăm đồng giấy đó mà thôi. Lời trấn an, kêu gọi đồng bào của nhà nước vừa rồi là để "dỗ ngọt" dân cho qua. Chuyện xảy ra xong rồi, dù có bất bình đau khổ vì bị mất hết vốn liếng hoặc sạt nghiệp, có ai dám phản đối đâu, mặc dù có vài người tự tự vì cùng quẫn nhưng cũng chẳng thay đổi gì được? Qua vụ đổi tiền đến đánh tư sản, đổi tờ "hộ khẩu" lại đến chuyện "tập trung cải tạo". Loa phóng thanh cũng đến từng nhà kêu gọi: các sĩ quan chế độ cũ hãy mạnh dạn ra trình diện chính quyền, chỉ đi "học tập cải tạo tư tưởng" bẩy ngày thôi, sau đó sẽ được trở về với đời sống "cách mạng" vì nhà nước lúc nào cũng rất khoan hồng. Qua những lời chiêu dụ như thế, những người đi có ngờ đâu vào chỗ đoạn trường gian nan khắc nghiệt, một số người đi chẳng bao giờ có thể trở về được, số còn lại thân tâm hứng chịu muôn vàn khổ nhục từ bọn người độc ác đối xử quá đê tiện, hèn hạ và dã man hết mức trong các trại tù giam. Dân miền Nam đã bị nhà nước Cộng sản đẩy sâu vào các hoàn cảnh khốn cùng, đau khổ vì họ chấp chiếm lòng hận thù dã tâm, nên làn sóng người phải ào ạt rời bỏ đất nước ra đi, chịu bao cảnh chia lìa, nguy hiểm với sống chết trên đường vượt biên, ngoài biển khơi, hải tặc.v.v... mỗi ngày một đông, xẩy thêm nhiều cảnh ly tán tang thương, đau khổ chất chồng....
Những ca khúc tiền chiến hoặc các nhac phẩm được phát hành và phổ biến trước năm 1975 trong miền Nam nào có tội tình gì cũng bị cấm đoán, nhưng rồi cũng không sao cấm được khi người miền Bắc đã được nghe, thấy hay rồi thấy thích. Không ai ngăn cấm và bôi xóa nổi những nét đẹp mỹ miều, giòng thơ văn nhạc tình tự của quê hương. Như những năm sau này, tà áo dài duyên dáng đã nhiều năm thiếu vắng sau cuộc "cách mạnh đổi đời 1975", nay đã được khoác lên dáng dấp học trò và người phụ nữ Việt Nam như xưa, nhờ thế mà thành phố và trường lớp mới có lại hình ảnh đáng yêu xinh đẹp, thướt tha ấy.
Thật ra, còn biết bao điều tệ hại qua sự sai lầm của chính sách Đảng cầm quyền mà cho tới nay vẫn chưa được thay đổi để hàn gắn lại vết thương đau dân tộc, xây dựng quê hương phát triển thịnh cường hữu hiệu hơn.
Gió biển về khuya càng thêm lồng lộng, một em bé mặc tấm áo có vẻ mong manh trước cái lạnh đêm về. Em mời tôi mua mấy chiếc kẹp tóc làm bằng đồi mồi và những cái ví thêu nho nhỏ hình vịnh Hạ Long xinh xinh. Tôi hỏi em, không thấy lạnh sao? Em không trả lời thẳng câu hỏi của tôi mà chỉ đáp ngập ngừng: "Cháu... đi bán từ chiều". Tự dưng tôi muốn bắt chuyện: "Cháu đi học buổi sáng à?". Em lại ngập ngừng, trả lời một câu ngoài mong đợi của tôi: "Cháu học lớp Năm... nhưng bây giờ cháu không đi học nữa". Tôi ngạc nhiên, hỏi lại: "Sao vậy?". Em vẫn nhìn tôi, thản nhiên nói: "Cháu lớn rồi, phải nghỉ học để đi bán kiếm tiền phụ với mẹ chứ". Tôi thầm nghĩ, thế có nghĩa là em không có bố ư? Vì em chỉ nói đến mẹ thôi. Nhưng tôi không muốn hỏi rõ em điều này, tôi chỉ hỏi:"Cháu bao nhiêu tuổi hở?". Lần này em nhoẻn cười, nụ cười hồn nhiên của một đứa trẻ thơ ngây: "Cháu mười hai tuổi". Chao ơi, em mười hai tuổi mà đã phải đóng vai một người lớn để đi bán rong mỗi chiều tối phụ mẹ nuôi em. Trong khi con bé Thủy Tiên của tôi cùng bao đứa trẻ cùng trang lứa đang có cuộc sống êm đềm, học hành sung sướng ở xứ văn minh. Làm sao hiểu được thân phận nhọc nhằn, phải lo toan trước tuổi để kiếm sống như em bé này. Tôi nhìn em, lòng thương cảm xót xa, nhưng thật tình thấy mình bất lực. Biết làm gì được cho em, hoàn cảnh em đâu phải hiếm hoi, mà có rất nhiều ở chung quanh đâu đó. Dẫu sao, em còn may mắn sống bên cạnh mẹ, buôn bán nuôi nhau, trong khi có nhiều em bé bất hạnh khác, rơi vào tay bọn buôn người nhẫn tâm, bán các em vào những hang động mãi dâm tồi tệ. Tôi cúi xuống, lựa mấy chiếc kẹp nhỏ để che tiếng thở dài. Cầm hai chiếc kẹp lên tôi hỏi em bao nhiêu? Em bảo hai mươi ngàn. Tôi đưa em tờ giấy môt trăm ngàn VN và một chiếc kẹp để tặng cho em cặp tóc, nói em khỏi thối tiền lại rồi cười từ giã em: "cô thích kẹp tóc lắm, cô sẽ nhớ tới cháu khi kẹp chiếc kẹp này đó". Quay lưng đi mà tôi có cảm tưởng như ánh mắt buồn buồn của em bé gái ấy còn nhìn theo làm bước chân tôi như nặng nề thêm. Em ơi, những chiếc kẹp xinh mà em đem bán cho người, sao chẳng được cài lên những mái tóc xanh trẻ như em, tuổi thích kẹp tóc và vui đùa trong lớp học, sân chơi...
Mênh mông giòng Lục Thủy
Về tới khách sạn đã hơn mười giờ đêm, nhưng bến phà trước mặt vẫn sáng lóa ánh đèn. Nhìn sang chiếc cầu nổi nối liền bờ đất bên này sang phía đảo bên kia, đi suốt qua Cẩm Phả, bến Vân Đồn (cũng là một danh trấn với trận thủy chiến kỳ công của anh hùng
Trần Khánh Giư đã đánh bại quân Nguyên phải tan mộng. lui hàng), còn sáng rực dây đèn trên thành cầu, lấp lánh dưới trời đêm. Giòng nước xa xa nơi cửa bể Lục Thủy đó giờ đang ấm, lạnh ra sao nhỉ? Nước có băng ngàn ra biển khơi ngoài Đông Hải xin hãy mang hộ chút niềm nhung nhớ của tôi đang muốn vượt muôn trùng để tới giấc mơ ai... với bao điều thao thức như tiếng sóng vỗ thầm thì đang kể chuyện với sao trời, đá núi... mênh mông!
Lặng lẽ trong ánh sáng mờ mờ của căn phòng ấm áp, tôi bắc ghế ngồi bên cửa sổ ngó thẳng ra trùng khơi dẫu mặt bể đại dương kia đang chìm vào bóng tối bao la. Vài đốm sáng của những con tàu đang trôi đi về đâu, chẳng biết? Như tôi chẳng chút nào buồn ngủ đêm nay, chỉ muốn ngồi ngắm biển hoài cho tới sáng để sống với những thao thức trong lòng, đang mênh mang như giòng nước chảy ngoài khơi đó. Dưới lòng đường, một đôi trai gái đang chở nhau trên chiếc xe đạp, chầm chậm đi qua. Một vòng tay ôm, hai nụ cười cùng nở trên khuôn mặt trẻ trung. Tôi không nghe được tiếng nói cười của họ, nhưng hình ảnh âu yếm của đôi tình nhân ấy chợt làm thơ mộng con đường họ đang đi. Ánh trăng như chiếc lưỡi liềm treo nghiêng trên bầu trời khuya bổng lơ lửng treo vào hồn tôi màu sáng xanh rất dịu dàng, thanh thoát. Tôi thèm được đốt nến có mùi thơm của hoa cỏ để không gian này lung linh, thơm ngát hơn. Và tôi rất muốn nguyện cầu cho những đôi tình nhân yêu thương nhau đậm đà, nồng ấm hơn. Bởi hình ảnh họ luôn làm đẹp cho bất cứ nơi nào có tình yêu hiện diện. Như họ đang làm đẹp thêm những ý nghĩ của tôi lúc này. Cảm ơn nhé, những đôi tình nhân thắm thiết, những con đường dài có ánh trăng soi...
Quá nửa đêm, tôi cũng rơi vào giấc ngủ ngon lành sau một ngày dài từ Sàigòn ra Hà Nội, tới Hạ Long, cùng bao điều đã thấy, đã gặp, đã nghe. Một ngày không những dài bằng lộ trình cây số mà còn dài cả bao năm tháng ước mơ trong đời của tôi, đó là được đặt chân đến một phần đất quê hương yêu dấu, có dấu tích những trang lịch sử thăng trầm, uy dũng của đất nước Tổ Tiên!
Sáu giờ rưởi sáng, nghe chuông báo thức nhắc dưới phòng tiếp tân mà tôi không thể nào dậy ngay được (quen ngủ muộn mất rồi). Nên tôi bỏ luôn bữa ăn điểm tâm để có chút giờ ra lan can ngắm mặt trời lên ngoài biển rộng. Sáng nay khí hậu tốt nên mặt biển xanh êm và bầu trời cao cũng trong vắt màu da trời. Mặt trời mầu đỏ cam đã nhô cao khỏi đỉnh núi, chiếu ánh sáng chan hòa xuống khắp nơi. Biển trời mây nước đều xanh lơ, dịu dàng. Dẫy núi xanh biếc ngời lên trong nắng ấm ban mai. Giòng người và xe cộ dưới lòng đường và bên bến phà đã tấp nập tự bao giờ. Riêng cánh rừng sau lưng với hàng cây vươn cao khoẻ khoắn sau một đêm dài im ngủ, lay lay khẽ những nhánh lá dài còn đọng lớp sương chưa muốn tan theo nắng sớm. Đất nâu mềm trên lưng chừng đồi đang đón đàn chim sẻ bay về uống giọt sương mai, nhặt hạt cây vừa rụng xuống hồi đêm, lấy sức chào mừng ngày bằng tiếng hót liu lo gây âm vang rộn ràng, thánh thót. Trời sáng tỏ, nên tôi được dịp ngắm sinh hoạt của giới lao động thợ thuyền phía bên kia đường. Đằng trước là mặt tiền dẫy phố mà ban đêm lộng lẫy đèn màu, nhưng phía sau ban ngày là hàng quán đơn sơ nghèo nàn bằng những chiếc lều hoặc chõng tre bày bán cà phê, phở, cháo... Người ta chào hỏi, gọi nhau ơi ới. Họ ngồi chồm hổm để uống cà phê hoặc bưng bát phở mà húp ngon lành. Hoạt cảnh này đã lâu lắm rồi tôi không được nhìn thấy, bây giờ mới được thấy lại mà thương cho kiếp nghèo của những người gánh bưng, phu xe, thợ thuyền ở quê mình. Còn nghèo nàn khổ cực quá đi thôi!
Chuyến
tham quan này chỉ có năm người nên không đến nỗi bị hối thúc gấp gáp.
Hơn tám giờ xe mới chuẩn bị đi Tuần Châu. Long hỏi tôi, cô không ăn
sáng à? Tôi lắc đầu, cho biết vì mê ngắm cảnh đẹp bình minh trên biền
nước nên chẳng cần ăn. Nghe vậy, Long sốt sắng chạy trở lên lầu hai lấy
vài cái bánh bỏ vào túi và một ly cà phê nóng mang xuống cho tôi. Tôi
rất vui vì chuyến đi này có một cậu em hướng dẫn lanh lợi vả dễ thương
như vậy. Bốn người bạn đồng hành với tôi cũng rất ân cẩn lịch sự nên
tôi hoàn toàn cảm thấy vui vẻ thoải mái.
(xin xem tiếp ngày mai)