Iraq ra sao chưa rõ, nhưng Hoa Kỳ đã ngó về Hoa Lục…
Khi
được bổ nhiệm làm Tổng trưởng Quốc phòng vào năm 2001, ông Donald
Rumsfeld có hai nhiệm vụ chính. Bên trong là chuyển hoá bộ máy quốc
phòng cho hình thái chiến tranh mới của thế kỷ 21. Bên ngoài là chuẩn
bị đối đầu với Trung Quốc, nếu chẳng may như Thiên triều muốn chơi bạo
để giành thế độc bá….
Vụ khủng bố 9-11 đảo lộn những tính toán
ấy và mở ra hai chiến trường Afghanistan và Iraq trong một cuộc chiến
dai dẳng với các xu hướng Hồi giáo cực đoan muốn làm bá chủ thế giới
Hồi giáo và tuyên chiến với thế giới "ngoại đạo", đứng đầu là Tây
phương, là Hoa Kỳ. Ngoài al-Qaeda người ta còn thấy có Iran và cánh tay
khủng bố là lực lượng Hezbollah.
Trận tuyến chống "Thánh chiến
Hồi giáo" cực đoan đã kéo dài đến năm thứ năm trong khi bộ Quốc phòng
Mỹ vẫn phải tự cải tổ thành những đơn vị nhẹ hơn, trang bị tân kỳ hơn
và có thể cấp tốc tham chiến ở mọi nơi nhờ những tiền trạm được thiết
lập làm đầu cầu huấn luyện và tiếp vận thay thế những căn cứ quy mô của
thời Chiến tranh lạnh. Trong suốt thời kỳ vừa đánh vừa đổi ấy, Tổng
trưởng Donald Rumsfeld đã rớt từ đỉnh cao của danh vọng xuống vị trí
một nhân vật bị đả kích thường xuyên, bị hăm dọa bãi chức…
Thế còn một mục tiêu nguyên thủy là canh chừng Hoa lục?
Vài
tháng sau khi chính quyền Bush nhậm chức năm 2001 đã nổ ra vụ máy bay
trinh sát của Mỹ bị Trung Quốc ép phải hạ cánh xuống đảo Hải Nam. Cuộc
thử lửa ấy kết thúc trong êm thắm nhưng là một nhắc nhở khó quên cho bộ
Quốc phòng Mỹ.
Hôm Thứ Ba 23 vừa qua, bộ Quốc phòng lại nhắc nhở
dư luận về mối lo châu Á đó, trước sự thờ ơ của truyền thông và các nhà
quan sát Mỹ. Người Mỹ tinh khôn thường khó một lúc tập trung vào hai
mục tiêu khác biệt, nhưng bộ Quốc phòng Mỹ thì không. Phúc trình năm
nay của bộ về tình hình Trung Quốc là một lời cảnh báo rất đáng chú ý.
Nó
không nói ra là Trung Quốc đang làm gì nhưng cho thấy một điều còn quan
trọng hơn thế: bộ Quốc phòng Hoa Kỳ nghĩ gì về Trung Quốc.
Về
mặt chính thức, Hoa Kỳ muốn Trung Quốc chuyển hoá một cách ôn hoà và
hoà bình thành quốc gia có trách nhiệm, một trong những chủ sòng của
bàn cờ quốc tế. Ngôn ngữ ngoại giao do Thứ trưởng Ngoại giao Robert
Zoellick nói ra là "a responsible international stakeholder". Nhưng,
cùng với việc đón nhận Trung Quốc vào WTO và mở ra đối thoại ôn hoà để
góp phần vào sự chuyển hoá ấy, Hoa Kỳ vẫn phải phòng ngừa kịch bản xấu:
nếu Bắc Kinh lại muốn chơi bạo thì sao?
Phúc trình tuần này của
bộ Quốc phòng Mỹ nói đến kịch bản bi quan ấy. Và còn báo trước là vì lý
do bất trắc này, Hoa Kỳ đang tái phối trí lực lượng quân sự để đối phó.
Người
phụ trách điều khiển ban nghiên cứu là Phụ tá Tổng trưởng Quốc phòng
Peter W. Rodman, nhưng kết quả nghiên cứu tất nhiên phải được Tổng
trưởng Rumsfled xem trước rồi mới cho công bố (có thể xem và rất nên
xem trên webiste của bộ Quốc phòng Mỹ).
Phúc trình ấy nói gì về cách bộ Quốc phòng lượng định về Trung Quốc?
Trung
Quốc có thể đe dọa khả năng kiểm soát quyền tự do lưu thông ngoài Nam
hải của Hoa Kỳ và có thể dám ra đòn tấn công trước. Xin nhắc lại: kiểm
soát lưu thông ngoài biển Nam hải là khống chế luôn hải phận của Việt
Nam. Đây không phải là một kịch bản hư cấu của các nhà viết truyện
trinh thám gián điệp giả tưởng loại Tom Clancy, đây là một nghiên cứu
của Quốc phòng Hoa Kỳ.
Theo giới nghiên cứu của Ngũ giác đài
(chữ "Lầu năm góc" là chữ rởm mùi mặc cảm, cũng kỳ cục nếu như gọi "Tử
cấm thành" Bắc Kinh là "thành tím kín" hay "Thiên an môn" là "cửa hòa
trời"!) Trung Quốc hiện vẫn chú ý đến Đài Loan.
Bắc Kinh đã
thiết trí 800 hỏa tiễn tấm ngắn vào đảo quốc này nhưng cũng biết rằng
lực cản lớn nhất là Đệ thất hạm đội Mỹ ngoài Thái bình dương. Hải đội
Hoa Kỳ có thể ngăn ngừa đột biến tại vùng biển Đông Bắc - và làm được -
bằng cách phong tỏa Hoa lục. Vào thời Mao Trạch Đông, việc phong toả ấy
chẳng làm Thiên triều đỏ giật mình vì họ còn hoá dại với "Bước nhảy vọt
vĩ đại" và nền kinh tế tự cung tự cấp. Thời nay, xuất nhập cảng là
buồng phổi của Trung Quốc, một vụ phong toả sẽ khiến kinh tế khủng
hoảng.
Vì vậy, Bắc Kinh phải tìm cách phá vỡ vòng vây đó.
Giải
pháp trang bị một hải đội có khả năng đối đầu với Hạm đội Hoa Kỳ là
chuyện tốn kém, cực kỳ tốn kém, và mất rất nhiều thời gian. Vì vậy, Bắc
Kinh chọn giải pháp tiện lợi hơn ở trong tầm tay. Đó là thiết lập hệ
thống hỏa tiễn có tầm xa, với khả năng tấn công chiến hạm và tầu ngầm
Hoa Kỳ trên vùng Tây Thái bình dương, tới tận đảo Guam, một tiền trạm
Hoa Kỳ nằm giữa biển Thái bình.
Ngoài việc mua lại kỹ thuật và
thiết bị của Liên bang Nga, Trung Quốc đang ráo riết chế tạo lấy những
võ khí tấn công vượt xa hơn mục tiêu Đài Loan.
Nói cách khác, bộ
Quốc phòng Hoa Kỳ kết luận là Bắc Kinh có thể ra đòn trước và tấn công
hải đội Hoa Kỳ tại Thái bình dương. Thế độc bá của Hoa Kỳ trên biển
Thái bình vì vậy đang bị đe dọa và luồng giao lưu hàng hải ngoài khơi
Trung Nam Hải sẽ bị cản trở.
Kết luận ấy không là chuyện đùa.
Từ sau Thế chiến II, nhất là sau khi đã bị Phát xít Nhật tấn công vào
Trân châu cảng năm 1941, Hoa Kỳ đã xây dựng hải đội hùng mạnh nhất địa
cầu. Sức mạnh trên biển khiến Hoa Kỳ khoá được đà bành trướng của Liên
xô, khiến đế quốc này tự sụp đổ trên sự bất lực của chủ nghĩa cộng sản.
Không uốc gia nào có thể tấn công vào lãnh thổ Mỹ bằng võ khí mà chỉ có
thể tung đòn khủng bố đánh lén thôi.
Bây giờ, một cường quốc
đang muốn phá hệ thống phòng thủ ấy với hoả tiễn tầm xa và trang bị đầu
đạn nguyên tử thì kiến trúc quân sự của siêu cường Hoa Kỳ bị đe dọa.
Thế quân bình đã có từ 60 năm nay giờ nay đang bị đảo lộn.
Phúc
trình của bộ Quốc phòng Mỹ còn nêu ra một nhận định rất đáng chú ý
khác: mối đe dọa căn bản và lâu dài nhất cho quyền lợi và an ninh của
Hoa Kỳ không là những đòn khủng bố lẻ tẻ tấn công vào lãnh thổ Mỹ. Đó
là sự xuất hiện đầy đe dọa của Trung Quốc ở ngoài biển Thái bình. Xin
đọc lại: Hoa Kỳ lăn xả vào trận chiến chống khủng bố mà lãng quên một
rủi ro còn lớn hơn nữa. Quân khủng bố có thể giết người, phá nhà, nhưng
một đế quốc hung hăng như Trung Quốc có thể đe doạ quyền lợi toàn cầu
và lâu dài của Hoa Kỳ.
Hoa Kỳ sẽ phải cụ thể làm gì để ngăn
ngừa mối nguy ấy? Phúc trình của Ngũ giác đài không nói ra chi tiết,
nhưng chúng ta có thể suy đoán là bộ Quốc phòng Mỹ đang chuyển trọng
tâm ứng phó từ chiến trường chống khủng bố Hồi giáo về Đông Á.
Bộ
Quốc phòng Mỹ lượng định tình hình có chính xác hay không thì ta khỏi
bàn, dù Bắc Kinh tất nhiên phản đối om xòm. Khỏi cần bàn vì mình không
thể biết hết và vì có bàn thì cũng thừa. Chuyện cần bàn và cái hướng
cần tìm hiểu và phân tách là bộ Quốc phòng Mỹ đang bố trị lại ưu tiên.
Khủng
bố, Iraq, Iran, Afghanistan, v.v… hết là ưu tiên sinh tử. Phải chăng
giới quân sự Mỹ nhìn ra thực tế tại Iran hay Iraq khác với những gì
truyền thông đang nói tới hàng ngày?
Chưa biết thắng bại ra
sao với khối Hồi giáo cực đoan, chỉ biết rằng ưu tiên mới của bộ Quốc
phòng Hoa Kỳ là chặn đường bành trướng ra biển của Thiên triều.
Một
chi tiết có thể cho thấy điều ấy là loại chiến đấu cơ tối tân nhất của
Hoa Kỳ, F-22 Raptor, vừa được ra lò năm ngoái đã được gửi tới Nam Hàn -
không phải Trung Đông hay Nam Á mà là Đông Bắc Á. Và sản xuất thêm
chừng nào thì F-22 bay qua tăng cường các căn cứ quân sự Nhật Bản chừng
đó.
Đồng thời, Nhật Bản không hề nhượng bộ Trung Quốc về
chuyện đền thờ Yasukuni mà còn khẳng định quyền hành xử về ngoại giao
và cả quân sự để bảo vệ quyền lợi của mình. Trong một trận thử lửa tại
Thái bình dương, Nhật Bản đứng trên tuyến đầu và có khi lãnh đạn trước!
Tổng
thống Bush bị điểm huyệt và đang thắng tại tiền tuyến có khi bị bại ở
hậu phương, nhưng giới lãnh đạo quân sự của ông đã nhìn qua tương lai
của nhiều năm tới - hoặc nhìn về ưu tiên mà ông Rumsfeld và chính quyền
Bush đề ra từ 2001.
Và Hoa Kỳ chuẩn bị nghênh đón một mối nguy thực ra rất gần biên giới và hải phận Việt Nam…