Sau Đại Hội X, Cộng sản Việt Nam đã tung ra một số đòn khủng bố nhắm
vào các nhà đối kháng đã ký tên vào bản Tuyên Ngôn Dân Chủ, đặc biệt là
thẳng tay triệt hạ nơi thờ phượng của Hội thánh Tin Lành Mennonite do
Mục sư Nguyễn Hồng Quang quản nhiệm và ngăn chận việc chuẩn bị phục
hoạt đảng Dân Chủ của các ông Hoàng Minh Chính, Trần Khuê, Hoàng Tiến
và Luật sư Nguyễn Văn Đài. Hai vụ khủng bố này đang tạo một số quan tâm
trong dư luận vì nó mang đặc tính bất thường trong cách phản ứng của Hà
Nội đối với những chống đối gần đây của các nhà đối kháng.
Chiều
ngày 22 tháng 5 năm 2006, chính quyền phường Bình Khánh, Quận 2 thành
phố Sài Gòn đã huy động lực lượng công an, nhân viên uỷ ban, dân phòng
và đội quản lý đô thị khoảng hơn 50 người tấn công vào trụ sở văn phòng
Hội thánh Tin lành Mennonite. Lực lượng này đã cưỡng chế, tháo dỡ toàn
bộ trụ sở chỉ còn trơ lại sườn và bắt giữ 11 thành viên của Hội thánh,
trong đó có Mục sư Nguyễn Hồng Quang, Mục sư Phạm Ngọc Thạch, Truyền
đạo Nghĩa, 4 người dân tộc thiểu số, 1 thiếu niên 15 tuổi và 3 thanh
niên trong đó có 2 phụ nữ. Khi còng tay tất cả những thành viên Hội
tháng dẫn về phường, công an đã đánh đổ máu nhiều người trong đó Mục sư
Nguyễn Hồng Quang.
Trong khi đó, tại Hà Nội, vào lúc 7 giờ tối
ngày 27 tháng 5 năm 2006, khoảng 20 công an đã ập vào nhà ông Hoàng
Minh Chính chụp hình, làm biên bản và tịch thu tất cả những giấy tờ còn
trên bàn, trong đó quan trọng nhất là lời tuyên bố phục hoạt đảng Dân
Chủ của ông Hoàng Minh Chính soạn và bản Điều Lệ Đảng mà ông Chính nhờ
Luật sư Nguyễn Văn Đài soạn thảo. Cuộc tấn công này của công an là nhằm
phá vỡ cuộc nói chuyện giữa bốn người gồm ông Hoàng Minh Chính, giáo sư
Trần Khuê, ông Hoàng Tiến và Luật sư Nguyễn Văn Đài đang bàn thảo về
vấn đề phục hoạt đảng Dân Chủ mà đảng này đã được thành lập năm 1944 do
ông Chính làm Tổng thư ký và đã bị bắt buộc giải thể vào năm 1988.
Ngay
tối hôm đó, công an phường Hàng Bài, quận Hoàn Kiếm đã đến tận nhà mời
Luật sư Đài lên làm việc đến 12 giờ đêm. Trong khi đó công an cũng đòi
hai công Trần Khuê và Hoàng Tiến lên làm việc cho đến 1 giờ đêm ngày 27
tháng 5.
Trong lúc Cộng sản Việt Nam trù dập các nhà tranh đấu,
từ ngày 18 tháng 5 cho đến 27 tháng 5, tại công viên Mai Xuân Thưởng,
Hà Nội công an đã vây bắt những đồng bào khiếu kiện từ các tỉnh phía
Bắc khi những người này tìm đến các nhà ông Hoàng Minh Chính, Lê Hồng
Hà... để xin ký tên vào bản Tuyên Ngôn Dân Chủ cũng như tổ chức các
cuộc biểu tình tại khu vực lăng họ Hồ gần trụ sở quốc hội.
Hàng
trăm người đã căng biểu ngữ, cờ quạt băng rôn, mang khẩu hiệu trước
ngực diễn hàng tên các đường phố Hoàng Diệu, Phan Đình Phùng và đầu phố
Hoàng Hoa Thám nơi có đặt trụ sở văn phòng Thủ tướng cộng sản. Đoàn
biểu tình khiếu kiện của nông dân đã làm náo loạn cả khu phố và kéo dài
trong nhiều ngày khiến cho Bộ công an đã phải chỉ thị trực tiếp cho
công an đồn Thụy Khuê, quận Ba Đình phải ứng chiến với sự tiếp sức của
các hàng trăm công an khác từ những quận lân cận trong thành phố. Công
an đã bắt một số nông dân tham gia biểu tình lên xe và chở ra ngoại ô,
bắt mua vé xe đi về lại quê quán; nhưng các nông dân này đã thay vì về
quê, họ đã mua vé xe đi ngược trở lại công viên Mai Xuân Thưởng để đấu
tranh tiếp... và cứ như thế làm điên đầu nhóm công an.
Qua một
số diễn tiến nói trên cho thấy là tuy Hà Nội phải huy động một lực
lượng an ninh để theo dõi, trù dập và ngăn chận mọi nỗ lực chống đối
của người dân, nhưng so với tình hình 10 năm trước đây, cách ứng xử của
Cộng sản Việt Nam hiện nay quả đã bọc lộ nhiều sự lúng túng trong đối
phó. Nghĩa là Hà Nội không còn có thể thẳng trấn áp một cách thô bạo và
coi thường dư luận như quá khứ. Chẳng hạn đối phó với sự kiện ông Hoàng
Minh Chính tụ tập một số người chuẩn bị cho ra đời một đảng đối đầu với
cộng sản Việt Nam mà công an đã chỉ tịch thu giấy tờ, mời vài người lên
tra vấn, không bắt cầm tù như vài năm trước đây. Tình hình này cho
chúng ta một vài sự lượng giá như sau:
Thứ nhất là Cộng sản Việt
Nam đang trong tiến trình sắp xếp lại nhân sự ở thượng tầng, tuy đã có
những dàn xếp bên trong nhưng chưa biểu quyết chính thức ở quốc hội nên
không một ai muốn nhận trách nhiệm khi ra tay quá mạnh. Trong khi đó,
Cộng sản Việt Nam lại đang ở vào tiến trình đàm phán gia nhập WTO với
nhiều triển vọng mới sau khi đã khai thông các khó khăn với Mỹ nên có
thể là giới lãnh đạo Hà Nội không muốn bị quy trách nhiệm là phá hoại
cuộc chạy đua vào WTO, nếu chỉ thị cho công an thẳng tay bắt giữ các
nhà đối kháng.
Thứ hai là trong tiến trình chuẫn bị Hội nghị
thượng đỉnh APEC vào cuối tháng 11 năm 2006, dưới những áp lực mở rộng
xã hội dân sự từ các tổ chức NGO và các đoàn thể quần chúng của các
nước tham dự, Cộng sản Việt Nam ở vào thế khó có những chọn lựa biện
pháp mạnh vì sợ bị dư luận tẩy chay, chỉ trích gây khó khăn trong việc
tổ chức Hội nghị APEC. Trong tình huống đó, Cộng sản Việt Nam đành phải
chỉ thị cho bộ máy công an hù dọa chừng mực và giữ các chống đối của
những nhà đối kháng trong tình huống bất thường là vì vậy.
Thứ
ba là song song với những áp lực của việc chạy đua vào WTO, những vụ
khiếu kiện đã vượt quá tầm giải quyết của cán bộ các cấp trong khi quần
chúng nhìn thấy rằng họ không thể đấu tranh đơn lẻ vài ba người mà phải
kết tụ thành tập thể khiếu hiện thì mới gây những tiếng vang lớn để
buộc chính quyền trung ương giải quyết. Hơn thế nữa, các vụ khiếu kiện
không còn đơn thuần là những tiếng kêu oan của nông dân đối với chính
quyền mà biến thành một áp lực tinh thần đè lên sự suy nghĩ của các
đảng viên đảng Cộng sản. Do đó mà những vụ khiếu kiện càng kéo dài sẽ
sinh ra những bất lợi cho chính chế độ vì tập thể đảng viên đảng Cộng
sản Việt Nam không thể nào im lặng khi mà nông dân các tỉnh kéo nhau
tuần hành trên phố đòi lại ruộng đất và chống bất công.
Tóm
laị, so với vài năm trước đây, cường độ khủng bố hiện nay của Hà Nội đã
suy giảm. Vấn đề của chúng ta là phải nương theo sự suy giảm này để đẩy
cho Hà Nội rơi vào thế suy yếu nhiều hơn nữa, giúp cho phong trào quần
chúng dễ bộc phát hơn trong thời gian tới.
Lý Thái Hùng
May 31 2006