Đọc kỹ một số bài trên một số báo quê nhà về những người họat động dân chủ, bạn sẽ rất là thường thấy ngôn ngữ nhà nứơc quy chụp rằng các đòi hỏi nhân quyền và dân chủ đều là dàn dựng của tình báo Hoa Kỳ, cụ thể là CIA. Mà không đơn giản là quy chụp, có vẻ chắc chắn là nhiều cán bộ an ninh CSVN cố ý tin thật như thế, để rồi khi thấy một số người họat động dân chủ nhận được vài trăm đô la từ hải ngoại gửi về thế là chụp ngay tội gián điệp - như trường hợp nổi bật nhất vài năm trứơc là các người cháu của Linh Mục Nguyễn Văn Lý.

Tất nhiên là hầu hết người hải ngọai chúng ta không tin như thế, vì chuyện gửi tiền giúp nhau là thường, thậm chí chuyện các hội phi chính phủ (NGO) lãnh tiền tài trợ của cơ quan này, cơ quan nọ là chuyện rất bình thường của thế giới… Chớ hề có liên can gì chuyện điệp viên 007 nào đó của CIA nửa đêm nhảy vào Lăng Ong Hồ, bứt vài sợi râu của Bác đem về Mỹ kỷ niệm…

Nhiều người gần đây còn nâng tầm quan trọng về chuyện một nhà hoạt động nhân quyền hải ngọai nhận hơn 90 ngàn đô la trong một năm nào đó của cơ quan National Endowment for Democracy (Viện Quốc Gia Thăng Tiến Dân Chủ, viết tắt NED) tại Hoa Kỳ để gọi đó là âm mưu CIA thúc đẩy cuộc đấu tranh tự do tôn giáo ở quê nhà. Nếu bạn ở VN, thì con số đó sẽ là ghê gớm lắm. Nhưng nếu bạn sống ở hải ngọai thì sẽ thấy, thực tế là số tiền đó không đủ hoạt động gì cho ra trò trong một năm cả.

Thực tế, nếu CIA có âm mưu gì, thì chắc chắn là không nói ầm ĩ công khai như NED ra đâu. Và nếu CIA có tính tung tiền ra để dân chủ hóa VN, thì số tiền hẳn nhiên phải là khổng lồ, phải cúng ít nhất vài triệu đô la mỗi đầu người trong Chính Trị Bộ CSVN. Nhưng CIA không cần làm thế, vì đơn giản là Mỹ muốn giữ nguyên trạng để Trung Quốc an tâm, không có cớ gì lấn sâu thêm về phía nam.

Nhưng tâm thức quy chụp như thế vẫn râm ran phổ biến, không chỉ ở công an CSVN mà còn ở cả nứơc Nga nữa.

Thông tấn MosNews hôm 25-7-2006 loan tin rằng International Protection Center, một hội nhân quyền hàng đầu ở Nga, vừa lãnh giấy buộc nộp thuế 5 triệu đồng rubles (180,000 đô la) vì khỏan tài trợ mà hội này nhận lãnh từ nhiều cơ quan ngọai qúôc từ năm 2002 tới 2005. Ai cũng thấy rõ đây là âm mưu nhà nứơc Nga muốn đóng cửa hội nhân quyền này.

Phó chủ tịch IPC là Valentine Moiseyev nói, "Tại sao tiền các hội đòan quốc tế lại phải nộp thuế vào ngân sách Nga chứ? Chúng tôi không làm gì ra lợi nhuận cả. Chúng tôi không có nguồn lợi tức nào cả. Và chúng tôi chỉ xài tiền cho giáo dục thôi."

IPC có phải là nơi huấn luyện các điệp viên 007 nửa đêm nhảy vào văn khố Nga để lục hồ sơ xem trộm về những mối tình bí mật trong Đại Học Phương Đông năm xưa hay không? Không hề như thế. IPC đã giúp cho nhiều dân Nga khiếu kiện chống nhà nứơc Nga ra trứơc Tòa An Au Châu Về Nhân Quyền tại Strasbourg, và đã thắng 9 vụ kiện rồi. Bây giờ thì IPC đang giúp nhà tư bản dầu hỏa đang ngồi tù Mikhail Khodorkovsky khiếu kiện ra Strasbourg.

Moiseyev nói rằng IPC hiện nhận tài trợ từ Organisation for Security and Co-operation (Tổ Chức An Ninh và Hợp Tác, OSC) tại Au Châu, và nhận từ Mỹ là NED và MacArthur Foundation.

Theo MosNews, Điện Kremlin đã giải thích là phải kềm chế nhằm ngăn cấm các nứơc khác sử dụng các hội NGO để phát động cuộc cách mạng kiểu Ukraine tại Nga.

Thực tế, các khỏan tài trợ cho dân chủ rất là nhiều. Cả quỹ công, cả quỹ tư nữa, vì dân tộc Mỹ say mê dân chủ tự do tới nỗi không ngửi nổi một chế độ độc tài nào cả. Thực tế là thế, có sống ở Mỹ rồi mới thấy thế. Và không hề có kiểu gì như là quỹ đen dân chủ cả. Bởi vì tất cả các quỹ tài trợ dân chủ đều minh bạch sổ sách.

Bề trong thì chúng ta không biết, nhưng bề ngoài thì cũng không bao nhiêu tiền, thường chỉ vừa đủ để nuôi các họat động dân chủ được tài trợ khỏi bị biến mất, và buộc mỗi năm lại làm hồ sơ lãnh tiền lại. Nếu bạn sống ở Hoa Kỳ, và hiểu được hệ thống lãnh tiền welfare cho dân nghèo Mỹ, thì sẽ hiểu tương tự về quỹ dân chủ Hoa Kỳ. Có khi, như mới đây, bạn đọc báo nghe nói chính phủ Mỹ quyết định tài trợ vài chục triệu đô la cho các họat động dân chủ hóa ở Iran, Cuba… và tửơng là tiền này dễ xài lắm. Không đâu. Tới tay một nhà họat động dân chủ Iran, Cuba... có khi chỉ vừa đủ để họat động mà không phải chết đói. Hãy hình dung, các đài phát thanh phát sóng vào các nứơc cấm đó đã ngốn biết bao nhiêu tiền rồi. Hình như lại qua tay hội đoàn pháp lý nào đó nữa, để giúp bạn điền đơn, kể quá trình, và ghi rõ trong năm nay hay năm tới sẽ in bao nhiêu sách hay báo, nội dung về dân chủ ra sao, phát hành tới các đối tượng nào trong các nứơc đó… Trời ạ, ăn tiền nhà nứơc ở các chế độ dân chủ khó kinh khủng. Hòan tòan không có chuyện tiền phong bì dúi vào túi của bạn, hay nhét vào cặp của bạn như kiểu tham nhũng VN.

Mà tiền tài trợ dân chủ cũng không hề phát ra một cách thống nhất hay có chỉ đạo xuyên suốt nào đâu. Thí dụ, để nói về khoản tiền NED mà báo Công An từ Hà Nội thường nêu ra để chất vấn một văn phòng nhân quyền hải ngọai. Bây giòờ thử nói về trừơng hợp Robert Bill ở Minneapolis, giám đốc kỹ thuật tin học tại đại học Augsburg College ở Minneapolis, hồi đầu mùa hè này đã tới thăm vùng biên giới Thái Lan và Miến Điện, thăm ngừơi dân ở các trại tị nạn biên giới, để khảo sát cách chính phủ Miến Điện ngăn cấm thông tin qua mạng Internet. Nhiệm vụ Bill trong chuyến đi này là hứơng dẫn các nhà họat động dân chủ Miến Điện đang lưu vong ở biên giới Thái về cách tìm và sử dụng công cụ dò tìm thông tin qua Internet.

Chuyến đi của Bill được tài trợ một phần bởi International Republican Institute (IRI). Tổ chức IRI là 1 trong 4 tổ chức chính phủ Mỹ hỗ trợ để cấp tiến cho các nhà họat động dân chủ tòan cầu. Các cơ quan khác là National Democratic Institute for International Affairs (NDI) và 2 tổ chức khác - mỗi tổ chức biểu hiện quyền lợi và kinh doanh riêng. Cụ thể, IRI thuộc khuynh hướng Cộng Hòa, còn NDI khuynh hứơng Dân Chủ. Các tổ chức này ngoài tiền tài trợ từ chính phủ Mỹ còn nhận tiền từ các công ty tư nhân nữa.

Và cả 4 tổ chức đó đều họat động với National Endowment for Democracy (NED), một cơ quan bị báo Công An Hà Nội kể tội thường xuyên. Tiền quỹ của NED chỉ có 90 triệu đô/năm, do quốc hội Mỹ chuẩn thuận và cấp qua Bộ Ngoại Giao Mỹ, rồi sau đó tài trợ họat động dân chủ trên khắp 60 qúôc gia.

Một thực tế khác nữa, tài trợ dân chủ trên tòan cầu không chỉ từ chính phủ Mỹ, mà còn từ nhiều hội đòan tư nhân Hoa Kỳ - không có dân nứơc nào mà say mê dân chủ tự do như dân Mỹ cả.

Dưới đây chúng ta ghi lại một số hội đòan Hoa Kỳ tài trợ cho các họat động dân chủ tòan cầu, theo tài liệu của báo Arizona Republic hôm 16-7-2006 (link: http://www.azcentral.com/arizonarepublic/news/articles/0716democracy-builders-groups.html) dịch sơ lược như sau:

- The National Endowment for Democracy.

- The International Republican Institute.

- The National Democratic Institute for International Affairs.

- The Center for International and Private Enterprise (of the U.S. Chamber of Commerce). Thuộc Phòng Thương Mại Hoa Kỳ, tập trung tài trợ đổi mới sang kinh tế thị trường.

- The American Center for International Labor Solidarity, also known as the "Solidarity Center." Tập trung tài trợ các công đòan độc lập tòan cầu, và huấn luyện công đòan.

- International Foundation for Elections Systems. Hội bất vụ lợi này nhận tiền từ USAID và Bộ Ngoại Giao Mỹ, từ LHQ và tư nhân. Trợ giúp về bầu cử, tư pháp.

- Freedom House. Giúp về nhân quyền, kinh tế thị trừơng, truyền thông độc lập.

- Eurasia Foundation. Tài trợ bởi USAID và tư nhân, cho sinh viên vay tiền, huấn luyện kinh doanh, truyền thông và quản trị công quyền.

- Carter Center. Tài trợ bởi USAID và tư nhân, giúp hỗ trợ dân chủ, nhân quyền.

- Academy for Educational Development. Huấn luyện các nền dân chủ non nớt, đào tạo chánh án, phóng viên và nhà sọan luật.

- Democracy International Inc. Tài trợ bởi USAID và nhiều hội qúôc tế, giúp giáo dục, tổ chức và giám sát bầu cử.

- Chemonics. Dựa vào tiền USAID hợp đồng cho các dự án phát triển qúôc tế, trợ giúp kinh tế, pháp lý, giao thương… cho các nứơc đang phát triển.

Đó chỉ mới là một số thôi, chưa thể kể hết các nguồn tài trợ cho dân chủ. Nhưng tận cùng, người dân Mỹ không hề xem các họat động tài trợ dân chủ là cái gì bí mật kiểu như chuyện điệp viên 007 hay Z28, mà chỉ là tự nhiên như con ngừơi cần khí trời để thở. Đúng vậy, dân chủ là khí trời tươi mát nhất của con người và cần được tài trợ để nuôi dưỡng. Nhất là để giúp cho lọc hết khí độc ở các nơi tù túng như ở Bắc Hàn, Việt Nam, Miến Điện…

Trong tận cùng, tài trợ dân chủ không chỉ là chuyện riêng của chính phủ Mỹ, mà từng người yêu thương dân chủ trên toàn cầu đều cần nghĩ tới để giúp các phong trào đứng vững. Nhất là khi các nhà dân chủ ở quê nhà bị bao vây, bám sát và quấy nhiễu hàng ngày.

In bài này, hay gửi link của trang này cho bạn bè: