Hắn gọi điện thoại cho tôi liên tiếp mấy lần mời vợ chồng tôi đi ăn cơm. Hắn nói có chuyện quan trọng lắm.
Chúng tôi là bạn thân ở trung học, rồi chia tay nhau sau tú tài. Năm
1974 tôi gặp lại hắn trong lần về phép tại Sài Gòn. Hắn vừa đậu xong cử
nhân Anh Văn và đang là chủ một công ty nhỏ nhưng rất phát đạt. Hắn nói
"ăn ít nhưng ăn chắc". Hắn khoe : "Tao có thằng cầm hình rồi". Thấy tôi
không hiểu, hắn giải thích là mới có đứa con trai đầu lòng được hơn một
tuổi, nghĩa là khi hắn chết có trưởng nam cầm chân dung hắn đi trước
quan tài.
Sau ngày 30-4-1975, chúng tôi chạy tứ tung, rồi lại gặp nhau tại
nước ngoài và ở cách nhau không xa. Hắn vẫn thành công như thường lệ.
Tuy vậy hình như dịch vụ cầm hình ngày càng lên giá nên hắn than tốn
tiền cho con cái quá, nhất là về sau cả hai đứa con hắn đều học những
trường đại học tư rất danh tiếng nhưng cũng rất đắt tiền. Tôi ít gặp
hắn trong những năm gần đây. Hắn ít mời khách về nhà vì sợ con cái bị
phân tâm. Hắn muốn các con hội nhập hoàn toàn vào xã hội Mỹ và thành
công thật rực rỡ.
Có một cái gì đó rất ân cần và thành thực trong cách hắn tiếp đón
chúng tôi. Tóc hắn đã bạc. Hắn chững chạc và an nhiên, dù không hoạt
bát và vui nhộn hơn trước. Bữa cơm đã chuẩn bị tươm tất. Chỉ có vợ
chồng hắn và vợ chồng tôi. Hắn nói : "Gần sáu mươi rồi còn gì".
Tôi hỏi hắn về các con.
- Thằng John (đứa con đầu lòng của hắn ở Việt Nam tên là Giang,
sang Mỹ đổi thành John) tốt nghiệp Harvard Business School đã mười năm
nay, bây giờ làm senior manager cho City Bank, lấy vợ Mỹ, được một con
gái hai tuổi. Thàng Chris tốt nghiệp Wharton, đang làm assistant CFO
cho Chase ở New York, mới lấy vợ Mỹ và sắp có con trai. Từ gần hai năm
nay tao không gặp chúng nó. Hai đứa đều rất bận rộn nên chỉ một hai
tuần mới gọi điện thoại thăm tao một lần. Có khi con dâu gọi lại gặp bà
xã tao không nói thạo tiếng Mỹ, thế là huề.
- Mày nói là có chuyện quan trọng muốn nói với tao?
- Đúng thế, vợ chồng tao dự định về Việt Nam nghỉ hưu non. Bây giờ tụi
tao cũng chẳng cần làm việc nữa, con cái thành đạt rồi, tiền nong cũng
không thiếu, mấy cái nhà cho thuê cũng được chục ngàn đô mỗi tháng. Hai
vợ chồng già nhìn nhau cả ngày cũng buồn. Con cái thì ở xa và bận rộn.
Cả năm chưa gặp chúng nó một lần, mà gặp cũng không vui. Chúng nó thành
Mỹ mẹ nó rồi. Vợ chồng chúng nó đều là thứ Mỹ quí tộc cả, mình quê mùa
quá, không hạp. Tụi tao còn mấy đứa cháu con ông anh ở Sài Gòn, tao
định về ở gần chúng nó cho vui. Ở Việt Nam bây giờ mười ngàn đô một
tháng không phải là vua mà là thượng đế. Tụi tao đã xây xong một căn
nhà ở Thủ Đức.
- Như vậy là mày thành công về mọi mặt.
Hắn trầm ngâm :
- Thành công cái đéo gì. Con tao thành Mỹ 100% rồi. Ham cho con
thành công quá cuối cùng mất mẹ nó con. Bây giờ tụi tao trở về Sài Gòn
cũng như ba mươi năm trước, chỉ khác là không còn con. Lúc tao chết
cũng chưa chắc chúng nó có mặt ở đó để cầm hình. Mà thực ra chúng nó
cũng chẳng thành công gì. Lương cao đấy nhưng cũng chỉ làm công cho chủ
Mỹ, chẳng có lý tưởng cao siêu nào cả.Vợ chồng mày vậy mà còn hơn tụi
tao. Ít ra chúng mày còn giữ được con.
Chúng tôi im lặng. Hắn hỏi tôi :
- Con cái mày ra sao ?
- Chúng nó vẫn ở đây. Hai đứa lớn đã đi làm, ở ngay sát tụi tao. Chúng
nó cũng có tham gia một tổ chức đấu tranh dân chủ hóa Việt Nam. Con bé
út năm nay sắp vào đại học. Nó học khá lắm nhưng tụi tao không có
phương tiện nên cho nó học State.
Hắn giẫy nẩy lên :
- Không được. Nó học giỏi thì giá chót cũng phải cho vào Stanford. Tụi
mày nên cố gắng. Tao có thể giúp tụi mày. Tụi tao còn dư một số tiền
chẳng biết làm gì. Tao có thể cho mày mượn 100.000 đô. Chừng nào nó ra
trường trả tao cũng được. Mày trả tiền lời 6 chấm thôi.
Đáy