Nguoi Viet - Nguyễn Chính - 02-01-2006

Thông thường, một tổng thống Hoa Kỳ ở vào giữa nhiệm kỳ hai sẽ chẳng làm gì khác hơn là củng cố những kế hoạch cũ của mình, và nếu có đưa ra những kế hoạch mới thì chung quy cũng là để “chữa lửa” mà thôi. Riêng trường hợp Tổng Thống Bush thì khác hẳn. Ngồi vào ghế tổng thống chẳng bao lâu, ông Bush đã phải đối phố ngay với hậu quả của vụ 9/11. Vụ tấn công khủng bố này, ngoài số người chết, ngoài ảnh hưởng đối với kinh tế tài chánh Hoa Kỳ là điều khó chối cãi được, Tổng Thống Bush còn bị mắc nghẹn khá nghiêm trọng trong việc đưa quân vào Iraq. Sự thâm thủng của ngân sách hàng năm trong suốt 5 năm nay cho thấy khả năng lãnh đạo của Tổng Thống George W. Bush vẫn còn là đề tài bàn tán, nhiều khi rất gay gắt. Chẳng có thế mà tỉ lệ chấp thuận đối với các việc làm của Tổng Thống Bush đang từ 72% vào đầu nhiệm kỳ, cứ “trượt chân” xuống thấp và gần đây đã có lúc điểm chấp thuận dành cho ông xuống tới 43%. Chỉ mấy tháng gần đây, ông mới ngoi lên được một chút nhờ những chỉ số về kinh tế lạc quan hơn, nhưng các nhà phân tích cho rằng phải chờ tới sau mùa mua sắm này mới biết được thực sự, những con số thống kê kinh tế năm 2005 có phải là những con số đáng tin cậy cho toàn bộ nền kinh tế Mỹ hay không.

Sau vụ khủng bố làm sập tòa Tháp Ðôi tại New York, Tổng Thống Bush đã mở chiến dịch “chống khủng bố toàn cầu” và hành động đầu tiên là mở cuộc hành quân truy kích Osama Bin Laden và lật đổ chế độ Taliban đang cầm quyền ở Afghanistan. Thế của Hoa Kỳ lúc đó rất mạnh, đến nỗi các nhà phân tích quân sự cho rằng, tối đa chỉ một năm sau, Hoa Kỳ và đồng minh có thể bình định được Afghanistan bằng một chính quyền chịu ảnh hưởng của Hoa Kỳ và thế giới Ả rập sẽ có một ngọn đuốc của sự canh tân. Nhưng nay đã 4 năm qua, chính quyền của Tổng Thống Hamid Karzai ở Afghanistan do Mỹ dựng lên vẫn còn là một chính quyền rất yếu, nạn sứ quân vẫn còn hiện diện, lực lượng Hoa Kỳ và đồng minh vẫn chôn chân trong căn cứ Bagram. Số binh sĩ Hoa Kỳ tử trận tại Afghanistan đã vượt con số 1,000. Hàng năm Mỹ vẫn phải đổ hàng chục tỉ đô la vào cuộc chiến bình định Afghanistan, nhưng mức tiến triển của tình hình vẫn ở mức độ chậm.

Cũng nằm trong kế hoạch chống khủng bố toàn cầu, Hoa Kỳ đưa quân vào Iraq với lý do là mối lo ngại Tổng Thống Saddam Hussein đã đang chế tạo vũ khí sinh học. Tổng Thống Bush biện minh cho việc đưa quân vào Iraq bằng chủ thuyết “ra tay trước”. Và Hoa Kỳ đã thành công nhanh chóng khi chiếm đóng thủ đô Baghdad và nhiều thành phố khác. Nhưng chỉ vài tháng sau, người dân Hoa Kỳ đã thấy ngay những lời cáo buộc trước LHQ về chuyện Iraq chế tạo vũ khí vi trùng chỉ là chuyện “phịa”, một cái cớ để Mỹ đưa quân vào Iraq lật đổ một chế độ mà Mỹ cáo buộc là độc tài trên thế giới. Thế nhưng, nhìn quanh thì Mỹ chơi thân với những nước độc tài hơn ai hết, chẳng hạn như Trung Cộng và Việt Nam Cộng Sản. Tại sao Mỹ không đưa quân vào lật đổ những chế độ này, trở lại chính sách sen đầm quốc tế như trước chiến tranh Việt Nam?

Theo thiển ý của tôi, tại sao không thể gọi chính sách đối ngoại hiện tại là chính sách sen đầm quốc tế được lồng vào một nhóm chữ rất kêu: “chống khủng bố toàn cầu”? Chúng ta hãy cứ tự hỏi: “Sau Iraq, đến quốc gia nào” xem sao. Nên nhớ rằng, trong lịch sử Hoa Kỳ, chưa một nào những người ngồi trong Tòa Bạch Ốc tung ra hai cuộc chiến tranh cùng một lúc ngốn hàng năm hàng trăm tỉ mà kết quả chưa mang lại lợi lộc gì cho người đóng thuế tại Hoa Kỳ. Hơn nữa, sự hùng hổ của các cánh tay mặt của Tổng Thống Bush là Dick Cheney, Donald Rumsfeld, Paul Wolfowitz, và Condoleezza Rice trong chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ khiến Washington vẫn không sao thuyết phục được sự đồng tình của các nước đồng minh thân thiết nhất của Hoa Kỳ trong cuộc chiến Iraq. Sang nhiệm kỳ 2, bà Rice lên làm ngoại trưởng thì công việc làm đầu tiên của bà chính là cuộc hành trình khá dài để giải độc, lấy lại cảm tình của đồng minh mà cuộc chiến Iraq do Hoa Kỳ lãnh đạo theo họ không chính đáng đã làm họ lạnh nhạt và gượng ép đối với bất cứ lời kêu gọi nào của Tổng Thống Bush.

Thành công của Tổng Thống Bush duy nhất tại Iraq là tổ chức được cuộc bầu cử để tao một chính quyền dân cử, nhưng các nhà phân tích cho rằng đây là chính quyền dân cử của thành phần chiếm tỉ lệ đa số trong dân số Iraq là người Shiites.

Hơn nữa, trước dư luận quốc tế, cuộc bầu cử vẫn còn phải thực hiện dưới trướng của quân đội ngoại nhập có thể dễ dàng mặc cái áo trong trắng không? Vào ngày Giáng Sinh vừa rồi, khi thăm viếng binh sĩ Mỹ tại Iraq, Bộ Trưởng Quốc Phòng Mỹ Donald Rumsfeld đã bớt giọng “diều hâu” cố hữu bằng một lời tuyên bố sẽ giảm quân Mỹ hiện diện ở Iraq. Trước đó, Quốc Hội Hoa Kỳ và trong cả hai đảng Cộng Hòa và Dân Chủ đều đã thảo luận rất gay gắt về việc Hoa Kỳ có nên cho mình bị chôn chân trong một cuộc chiến đang có khuynh hướng trở thành nội chiến như hiện nay ở Iraq không. Số người lên tiếng đòi rút quân tức khắc khỏi Iraq không phải là ít, nhưng đa số đều chủ trương phải thực hiện việc rút quân từng giai đoạn “một cách nhanh chóng và đúng thời biểu” phù hợp với sự trưởng thành của quân đội Iraq do Mỹ lập ra và tiến triển của nền dân chủ ở Iraq. Do hai sự kiện này mà một phần dư luận báo chí của Hoa Kỳ cho rằng cuộc bầu cử chính quyền dân cử ở Iraq chỉ là chuẩn bị dư luận cho việc Hoa Kỳ phải rút chân ra khỏi Iraq mà thôi.

Sau cuộc hành quân chiếm đóng Iraq và lật đổ Saddam Hussein, có một phân tích viên quân sự rất nổi tiếng là cựu đại tướng Wesley Clark đã lên tiếng cảnh giác chính phủ Hoa Kỳ là cuộc chiến ở Iraq có thể trở thành cuộc chiến du kích, ông đã bị dư luận Mỹ và nhất là các thủ lãnh đảng Cộng Hòa, cũng như Dân Chủ chỉ trích nặng nề. Nhưng ngày nay thì chính họ đang phải thảo luận đến chuyện Hoa Kỳ có nên hay không nên rút chân ra khỏi đống bùn bầy nhầy của chiến tranh ở Iraq. Chiến tranh du kích và phá hoại đã và đang diễn ra trên đất nước Iraq hàng ngày. Hoa Kỳ, đồng minh cũng như quân đội Iraq cho đến nay chưa chứng tỏ được khả năng đàn áp được ngọn lửa chiến tranh du kích và phá hoại ở Iraq.

Tình hình Iraq có thể khá hơn hoặc xấu hơn, phần lớn đều tùy thuộc nhân dân Iraq. Nếu họ quyết định được là sẽ phải theo một con đường nào để chấm dứt sự tàn phá đang hủy hoại đất nước của họ thì lúc đó chính quyền Iraq mới xác định được vai trò của mình và mới hành động hữu hiệu trong cuộc bình định.

Do đó, theo thiển ý và có thể bị xem là chủ quan của tôi, trong năm 2006 đến khi kết thúc nhiệm kỳ cuối của mình, Tổng Thống Bush sẽ không có hành động nào hay hơn là chính sách che chắn hiện nay của ông đối với tình hình nội bộ của nước Mỹ.

In bài này, hay gửi link của trang này cho bạn bè: