www.unicef.org - 08-10-2005
Hiện nay 1/3 dân số Việt nam ở độ tuổi từ 10 đến 24, tương đương với khoảng 24 triệu người. Người ta tiên đoán rằng trong vòng 10 năm tới, số người trẻ tuổi sẽ chiếm phần lớn nhất của dân số Việt nam. Với việc Việt nam mở rộng cửa ra thế giới bên ngoài, các thách thức mới cũng đang xuất hiện - với những thách thức như HIV/AIDS, nhiễm khuẩn lây truyền qua đường tình dục, tình trạng vô gia cư, buôn lậu và lạm dụng ma túy. Mỗi thách thức đó tác động mạnh mẽ nhất với người trẻ tuổi và điều đó trở nên trầm trọng hơn bởi sự khác biệt ngày càng tăng về vấn đề giàu nghèo.
Trong khi Việt nam đã từng được hưởng sự ưu đãi khi có tỷ lệ hiện mắc HIV thấp nhất vùng Đông Nam Á, thì nay vấn đề đang thay đổi. Hiện nay đã có hơn 76.000 ca HIV dương tính được báo cáo, với 70% trong số họ có độ tuổi dưới 30. Trong khi số lượng các ca được báo cáo tăng lên, nhiều người trẻ tuổi đã có sự chuẩn bị kém khi đương đầu với mối đe dọa này. Những quan niệm sai lầm vẫn còn đang tồn tại. Trong khi nhiều người trẻ tuổi biết rằng bao cao su có thể ngăn chặn được sự lan truyền của HIV, thái độ nói chung đối với việc dùng bao cao su vẫn còn tiêu cực. Việc bán bao cao su vẫn còn bị cấm ở trường trung học và việc nói chuyện cởi mở về tình dục vẫn thường còn bị khó chịu.
Thật là bi kịch khi sự sợ hãi về căn bệnh này thường vượt trội lên sự yêu thương và tha thứ đối với những người đang sống chung với HIV/AIDS. Sự phân biệt đối xử đang lan rộng. Các nạn nhân trẻ tuổi thường bị bỏ rơi ở các bệnh viện hay trại cải tạo mà chỉ có ít sự chăm sóc hoặc giúp đỡ.
HIV/AIDS chỉ là một trong nhiều nguy cơ mà 20.000 trẻ em đường phố, ước tính có ở Viẹt nam, phải đương đầu. Mặc dù hầu hết số trẻ em này ra đi từ vùng nông thôn đến thành phố với hy vọng giúp đỡ những thu nhập đang rất cần có cho gia đình, vẫn có khoảng 1/4 đã phải bỏ nhà ra đi vì môi trường gia đình tan vỡ hoặc bị lạm dụng.
Hiếu - một cậu bé 17 tuổi là một điển hình. Trong ngày, cậu dùng thời gian hoặc là bán báo hay vé sổ xố, hoặc đánh giày trên các đường phố của Hà nội. Tuy nhiên, vào buổi tối cậu có cơ hội tham dự một trong những Câu lạc bộ Sống lành mạnh của UNICEF. "Chúng em đến câu lạc bộ để thư giãn, làm quen với bạn mới và để có cảm giác là mình thuộc về một gia đình" Hiếu nói. Trong môi trường hỗ trợ này, thông tin về nguy cơ sử dụng ma túy, sinh hoạt tình dục không có bảo vệ, dự phòng HIV/AIDS và những áp lực hàng ngày và thách thức của cuộc sống có thể được trao đổi.
Các trẻ vị thành niên khác phải đối mặt với số mệnh nguy hại hơn. Vẫn còn ít sự hiểu biết về quy mô thực sự của việc buôn bán phụ nữ và trẻ em nhưng các biểu hiện đã chỉ ra rằng nó đang tăng lên - họ hoặc là bị bán để làm "vợ" ngang qua biên giới Trung quốc hoặc phải làm việc trong các điều kiện như nô lệ trong các nhà chứa ở Cam pu chia và Thái lan.
UNICEF đang nỗ lực làm việc để thúc đẩy hợp tác quốc tế nhằm bảo đảm chấm dứt sự buôn bán tàn bạo nhất này. Đối với hàng ngàn những trẻ vị thành niên khác, việc họ là những người trẻ tuổi sẽ tạo ra những thách thức là cần phải có lòng thương, sự thấu hiểu và trợ giúp từ chính phủ cũng như của cha mẹ và từ gia đình đối với họ.
* Định nghĩa chính thức của Liên hợp quốc về trẻ vị thành niên là từ 10-19 tuổi và tuổi thanh niên là từ 14-24 tuổi. Theo luật của Việt nam, trẻ em là dưới 16 tuổi.